Η "Φανερωμένη" και η "κατακόμβη". Ένας σημαντικός ιστορικός χώρος στην Αίγινα.

   

Ένας σημαντικός ιστορικός χώρος.

   Ο  Αύγουστος είναι ο μήνας της Παναγιάς. Δεν υπάρχει νησί, βουνοπλαγιά, χωριό ή πόλη που να μην διαθέτει τη δική του Παναγιά. Εκκλησιά, μοναστήρι ή ταπεινό ξωκλήσι όπου οι διαβάτες του Αυγούστου να μην καταθέτουν τον πόνο, το δάκρυ, το μόχθο, τον ανασασμό τους. Δεν υπάρχει σε όλη την απεραντοσύνη του αρχιπελάγους αλλά και σε όλη την ηπειρωτική επικράτεια, εικόνα στη χάρη Της, όπου οι πιστοί να μην ακουμπούν την ελπίδα και την προσδοκία τους. Πως θα μπορούσε αλήθεια να λείπει η Αίγινα από αυτό το πανορθόδοξο γιορτάσι με τις δεκάδες εκκλησιές που είναι αφιερωμένες στο όνομα της μεγάλης Μητέρας των ανθρώπων. Κι αν η Χρυσολέοντισσα, η Πολίτισσα  του Μεσαγρού, η Κοίμηση στην Πέρδικα και ο Μητροπολιτικός ναός πανηγυρίζουν τον Δεκαπενταύγουστο, στις 23 του μήνα, στα εννιάμερα – όπως ο λαός μας τονίζει πολύ σωστά- πανηγυρίζει ο ναός της Φανερωμένης  έξω από την πόλη, στο δρόμο που οδηγεί από το Καποδιστριακό Ορφανοτροφείο προς τον Ασώματο.

    Ο ναός της Παναγιάς  είναι υπόγειος  και κρύβει τη δική του ιστορία, η οποία είναι άγνωστη ακόμα και σε πολλούς Αιγινήτες. Ο χώρος ανήκε  στην οικογένεια Λογιωτατίδη και κληροδοτήθηκε στο Μοναστήρι της Χρυσολεόντισσας. Η εικόνα της Παναγίας σύμφωνα με την παράδοση βρέθηκε  στα 1830 από το μοναχό Παρθένιο Λογιωτατίδη. Σήμερα όλος ο χώρος, η εκκλησία και τα κτίσματα είναι μετόχι της Μονής της Χρυσολεόντισσας. 

Ο υπόγειος χώρος που από πολλούς  ονομάζεται «κατακόμβη» έχει δύο θαλάμους. Ο ένας είναι αφιερωμένος στην Αιγινήτισσα Αγία Αθανασία και ο δεύτερος στην Παναγία. Εκεί υπάρχει η «Εύρεση» της εικόνας της Παναγίας,  που αναπαριστά τη

  Θεοτόκο ως «δεομένη» και η κατασκευή της χρονολογείται στον 17^ο αιώνα. Η παράδοση αναφέρει πολλές εκδοχές  για την εύρεση  της εικόνας. Έτσι λοιπόν η εικόνα βρέθηκε επειδή ένα άλογο παραπάτησε και έπεσε σε έναν λάκκο που  οδηγούσε στη σπηλιά όπου υπήρχε η εικόνα. Άλλη παράδοση αναφέρει ότι ένας μοναχός είδε στον ύπνο του την Παναγία που του υπέδειξε το μέρος που βρισκόταν η εικόνα, ενώ μια  τρίτη έχει να κάνει με έναν γεωργό που οργώνοντας το χωράφι, είδε στο συγκεκριμένο σημείο να βγαίνει φως. Τέλος άλλη παράδοση αναφέρει πως η Παναγία έσβηνε το καντήλι της και φανερωνόταν στη γερόντισσα που υπηρετούσε επί χρόνια εκεί  ως νεωκόρος να πάει να το ανάψει. Όπως  και να έχουν τα πράγματα, η Φανερωμένη παραμένει σήμερα ένα από τα πιο αγαπημένα προσκυνήματα της Αίγινας, όπου κάθε χρόνο στις 23 Αυγούστου συγκεντρώνει εκατοντάδες προσκυνητών.

 

   Άγνωστη επίσης παραμένει και η πτυχή εκείνη της ιστορίας που συνδέει το χώρο της Φανερωμένης με τα νεότερα χρόνια της Ελληνικής Ιστορίας. Η διώροφη κατοικία  που υπάρχει μέσα στο χώρο, σύμφωνα με την ιστορικό Γωγώ Κουλικούρδη, είναι από τις παλαιότερες της Αίγινας  και χρησιμοποιείτο ως κατοικία του επισκόπου Αιγίνης Σαμουήλ. Επίσης στο χώρο αυτόν φιλοξενήθηκαν τα παιδιά  που απελευθερώθηκαν από την Αλεξάνδρεια, μέχρι να τελειώσει το Ορφανοτροφείο. 

Ως το 1828 ήταν αποθήκη εφοδίων, που έστελνε για τον αγώνα η Φιλελληνική επιτροπή. Στα 1829 με 1830 από τον ιερομόναχο Παρθένιο Παντελάκη  Οικονόμου – Λογιωτατίδη ή σύμφωνα με άλλους ο Άνθιμος Γεωργάκη Οικονόμου Λογιωτατίδης οδηγούμενος από τη γυναίκα που έβλεπε στον ύπνο του σκάβοντας στο πατρογονικό του χωράφι ανακάλυψε μια υπόγεια διπλή εκκλησία και σε μία σπηλιά την εικόνα της Παναγίας  που από τότε ονομάστηκε «Φανερωμένη». Ο χώρος με έξοδα  του Παρθενίου καθαρίστηκε και άρχισε να λειτουργείται. Η τοπική παράδοση αναφέρει ότι ο Σπυρίδων Λογιωτατίδης μετά τη θαυματουργική εύρεση της εικόνας, άρχισε να κτίζει με δικά  του έξοδα μια μεγαλύτερη εκκλησία πάνω από την υπόγεια. Όμως στις 28 Νοεμβρίου του 1848 ταξιδεύοντας προς Πειραιά πνίγηκε με το καΐκι που τον μετέφερε. Έτσι το έργο έμεινε μισοτελειωμένο και ο πατέρας του Γεωργάκης Λογιωτατίδης χάρισε το κτήμα με την εκκλησία στη Χρυσολεόντισσα. Μία άλλη εκδοχή θέλει να μην έχει ολοκληρωθεί το κτίσιμο της Εκκλησίας από το φόβο μην υποχωρήσει το έδαφος από το βάρος και έτσι καταστραφεί ο υπόγειος ναός.

   Οι τοίχοι της μισοτελειωμένης εκκλησίας σήμερα ορθώνονται ερημικοί και περιμένουν την ώρα  που κάποιος  θα ενδιαφερθεί για την αποκατάσταση του χώρου.

«Η πρώτη πρωτεύουσα αποτίει φόρο τιμής στην τρίτη», μια ενδιαφέρουσα βραδιά στον κήπο του Εϋνάρδειου.

Μια εντυπωσιακή παρουσίαση του καταλόγου της Έκθεσης  των Γενικών Αρχείων του Κράτους, πραγματοποιήθηκε χθες Τετάρτη 21 Αυγούστου στον κήπο του Εϋνάρδειου, στα πλαίσια  των θεματικών βραδιών που διοργανώνει η Δημόσια Καποδιστριακή Βιβλιοθήκη Αίγινας.

Η τρίτη «Τετάρτη» ήταν αφιερωμένη στη «γένεση» της τρίτης πρωτεύουσας  του Ελληνικού Κράτους, της Αθήνας, με τίτλο: «Η πρώτη πρωτεύουσα αποτίει φόρο τιμής στην τρίτη».

Την εκδήλωση προλόγισε ο Πρόεδρος του Εφορευτικού Συμβουλίου της Βιβλιοθήκης κ. Γιώργος Καλόφωνος και τόνισε την αξία της αξιοποίησης και της ύπαρξης των αρχείων για τη μελέτη της Ιστορίας. Ο κ. Καλόφωνος παρουσίασε τις ομιλήτριες της βραδιάς κ. κ. Αμαλία Παππά, Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια  των Γενικών Αρχείων του Κράτους και την αρχειονόμο κ. Άννα Κουλικούρδη η οποία κατάγεται από την Αίγινα και αυτή την περίοδο είναι Προϊσταμένη του τμήματος Αρχειακής Έρευνας των Γ.Α.Κ. καθώς και Αναπληρώτρια Προϊσταμένη του τμήματος Γ.Α.Κ. Αργοσαρωνικού που εδρεύει στην Αίγινα.

Οι δύο ομιλήτριες αναφέρθηκαν σε άγνωστες πτυχές  της νεότερης ιστορίας  του Κράτους και ιδιαίτερα  στον τρόπο μεταφοράς της Πρωτεύουσας από το Ναύπλιο στην Αθήνα, τον τρόπο επιλογής της Αθήνας, τις προτεραιότητες που δόθηκαν από τον Όθωνα και τους μετέπειτα βασιλείς αλλά κυρίως για την κοινωνική και οικονομική κατάσταση που επικρατούσε τότε στην μικρή Αθήνα που δεν ήταν στην αρχή παρά ένα μεγάλο χωριό γύρω από  την Ακρόπολη. Αξίζει να σημειωθεί η τεχνογνωσία που πρόσφεραν τότε οι Βαυαροί στην κατασκευή και οργάνωση της πόλης αλλά και οι δυσκολίες και οι αντιδράσεις που αντιμετώπισαν από τους παλαιούς κατοίκους των Αθηνών. Η εξιστόρηση και παρουσίαση του θέματος άγγιξε και την εποχή των πρώτων Ολυμπιακών αγώνων  του 1896.

 

Η παρουσίαση πλαισιώθηκε από προβολή εγγράφων, πηγών, σχεδίων και σχεδιαγραμμάτων των νέων κτιρίων της νέας Πρωτεύουσας.  Ακολούθησε γόνιμος διάλογος, ενώ στους παρισταμένους διανεμήθηκε ο κατάλογος της έκθεσης των Αρχείων.   Ανάμεσα στο πολυπληθές κοινό ο αντιδήμαρχος κ. Ν. Μαρίνος οι Δημοτικοί Σύμβουλοι κ. Μ. Κουκούλη και Σ. Αλεξίου καθώς και πρόεδροι  Συλλόγων και φορέων της Αίγινας.

Τα "ΜΕΛΑΝΑ" στη Δημοτική Πινακοθήκη Αίγινας. Παράταση λειτουργίας της έκθεσης με μια τελευταία ξενάγηση.

 Μετά την εξαιρετικά επιτυχημένη παρουσίαση τους στη Δημοτική Πινακοθήκη της Αίγινας, τα ΜΕΛΑΝΑ, συγκεντρώνοντας τον ανθό των Ελλήνων εικαστικών κεραμιστών από όλη την Ελλάδα και μετά από μια μικρή παράταση στη λειτουργία τους, ολοκληρώνουν τη λειτουργία τους στο νησί, έχοντας παρουσιαστεί σε έναν από τους πλέον συνδεδεμένους με την κεραμική στην Ελλάδα τόπους, την Αίγινα. Αρκετοί εξάλλου από τους σημαντικούς συμμετέχοντες, διατηρούν και σήμερα τα εργαστήριά τους στο νησί

Με αφορμή την παράταση της λειτουργίας της έως και την Κυριακή 25.8.24  λόγω της μεγάλης της επισκεψιμότητας και επιτυχίας, η έκθεση αποχαιρετά το κοινό της με ένα Δημιουργικό Εργαστήριο για παιδιά την Πέμπτη 22.8.24 στις 11.00 και μια τελευταία ξενάγηση για ενήλικες από την επιμελήτρια την Κυριακή 25.8.24 στις 11.00. Και οι δυο δράσεις παρουσιάζονται με ελεύθερη είσοδο για το κοινό.

Την Πέμπτη 22 Αυγούστου 2024 η επιμελήτρια της έκθεσης, αρχαιολόγος και ιστορικός της τέχνης Ίρις Κρητικού και η μουσειολόγος και εμψυχώτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων Σταθούλα Μαρίνη, πραγματοποιούν δημιουργικό εργαστήριο για παιδιά με αφορμή τα ΜΕΛΑΝΑ. Τον σχεδιασμό του εργαστηρίου έχει η Σταθούλα Μαρίνη και την επιμέλεια η Ίρις Κρητικού. Η συμμετοχή είναι ελεύθερη αλλά η κράτηση θέσης στην Πινακοθήκη συνίσταται θερμά.

Την Κυριακή 25 Αυγούστου 2024, τελευταία ημέρα λειτουργίας της έκθεσης, θα πραγματοποιηθεί ανοιχτή ξενάγηση για ενήλικες από την επιμελήτρια Ίριδα Κρητικού στις 11.00.

 Και οι δυο δράσεις διοργανώνονται από τον Δήμο Αίγινας και τη Δημοτική του Πινακοθήκη και τελούν υπό την ΑΙΓΙΔΑ και τη Διοργάνωση του Fistiki Fest. 

 

Στην έκθεση παρουσιάζονται ιστορικά έργα και δημιουργίες σύγχρονων Ελλήνων κεραμιστών. Βασικό συνδετικό στοιχείο τους είναι το μαύρο χρώμα του κεραμικού έργου, με τις πολλές και λεπταίσθητες υφές και διακυμάνσεις του χρωστήρα, που πότε οφείλονται  στην επιλογή του είδους του υαλώματος και τον τρόπο εφαρμογής του στο κεραμικό και πότε στην επιλογή του είδους πηλού και του τρόπου ψησίματος. Η έκθεση αποτελεί απόπειρα παρουσίασης του τοπίου της ελληνικής κεραμικής σήμερα, με συμμετοχές από την Βόρεια Ελλάδα ως την Κρήτη και από τα Επτάνησα ως τις Κυκλάδες, τις Σποράδες, το Β. Αιγαίο και τα Δωδεκάνησα.

Πρόκειται για μια έκθεση σύγχρονης εικαστικής κεραμικής που ως συνεκτικό της ιστό προτείνει μια πολυσχιδή αισθητική και συμβολική ανάγνωση της ύλης και της φόρμας: το μαύρο χρώμα του κεραμικού έργου, με τις πολλές και λεπταίσθητες υφές και διακυμάνσεις του χρωστήρα που πότε οφείλονται  στην επιλογή του είδους του υαλώματος και τον τρόπο εφαρμογής του στο κεραμικό και πότε στην επιλογή του είδους πηλού και του τρόπου ψησίματος, αποτελεί ένα λιτό οργανικό πεδίο αλχημικής και γλυπτικής έκφρασης  που συγκινεί και τέρπει το βλέμμα χάρη στις ανεξάντλητες δυνατότητές του.

Όπως σημειώνει η επιμελήτρια της έκθεσης Ίρις Κρητικού, οι συμμετέχοντες στην έκθεση «με έμμεσες αναφορές στα ανεικονικά προϊστορικά αγγεία, στα μελαμβαφή και τα μελανόμορφα ελληνικά αγγεία των αρχαϊκών και πρώιμων κλασικών χρόνων, στις κομψές κύλικες, τους σκύφους και τους οξυπύθμενους ανασυρμένους πίθους των ναυαγίων και στο ελάχιστο δέμας των οστράκων που συντέλεσαν σε δίκαιους και άδικους εξοστρακισμούς, αλλά ακόμη, στη στιλπνή επιφάνεια των κεραμικών αγγείων της Ανατολής, της Κίνας ή της Ιαπωνίας, και άλλων πολιτισμών, χωρίς να λείπουν οι αναφορές και τα αισθητικά σχόλια στη μοντερνιστική και τη σύγχρονη διεθνή τέχνη, αλλά ακόμη, με την παρουσία ποικίλων συναρπαστικών για την αυτοτέλεια της σύλληψής και την τελειότητα της εκτέλεσης σύγχρονων έργων, αποδεικνύουν και υπογραμμίζουν τη δυνατότητα της κεραμικής να παρουσιάζεται ως ισότιμη Μεγάλη Τέχνη με βαθιές ιστορικές και νεότερες καταβολές και με ανεξάντλητες δυνατότητες γένεσης και έκφρασης».      

Η Δημοτική Πινακοθήκη της Αίγινας και οι συντελεστές της, με μεγάλη χαρά υποδέχονται τα ΜΕΛΑΝΑ, με την επίγνωση της σημασίας της έκθεσης για το νησί του Σαρωνικού με την μακρά ιστορία στην κεραμική τεχνογνωσία και τέχνη. Η Δημοτική Πινακοθήκη της Αίγινας, συμπληρώνει τον προσεχή Σεπτέμβριο τον πρώτο χρόνο λειτουργίας της, έχοντας βρει ιδανική στέγη σε ισόγειο ενιαίο χώρο (πρώην κτήριο ΟΤΕ, σε εύκολα προσβάσιμο σημείο της πόλης, κοντά στον διατηρητέο Πύργο Μαρκέλλου). Ανακαινισμένη λιτά αλλά εξαιρετικά λειτουργικά με αποκλειστικό στόχο την εκθεσιακή χρήση, με ελεύθερη είσοδο στους πολίτες αλλά και τους πυκνούς επισκέπτες του νησιού, εγκαινίασε τη λειτουργία της με στόχο την σταδιακή απόκτηση μιας ικανής μόνιμης συλλογής που συμβολικά θα εκπροσωπεί τη σημαίνουσα εικαστική ιστορία του νησιού. Στον ίδιο χώρο, φιλοξενούνται σημαντικές περιοδικές εκθέσεις, συμβατές με το περιεχόμενο και τη λειτουργία του, ενώ τα εκπαιδευτικά προγράμματα και οι τακτές ξεναγήσεις για παιδιά και ενήλικες που διενεργούνται καθ’ όλη τη διάρκεια του χρόνου, αποτελούν επίσης σημαντική προτεραιότητα.

 

Στην έκθεση συμμετέχουν: 

Βασίλειος Αναστασόπουλος, Βαγγέλης Ανετόπουλος, Στέλιος Ανετόπουλος, Αντώνης Ατσόνιος, Γιώργος Βαβάτσης, Μαρία Βλαντή Μίκα Βογιατζή, Κατερίνα Γιάννακα,  Μίρκα Δραπανιώτου 

Στράτος Ζαργκλής, Μάρω Θεοδώρου Καρμέλα Iατροπούλου, Τίνα Καραγεώργη, Κώστας Καρακίτσος, Μάρω Κερασιώτη, Μαρίνα Κοριολάνο-Λυκουρέζου, Μάρω Κορνηλάκη,                                                                                                   Χαρούλα Κοροπούλη, Ιωσηφίνα Κοσμά, Νάνσυ Λειβαθινού Μαρία Λιναρδάκη, Φώτης Λύκος, Χρυσάνθη ΛυμπεραίουΓιάννης Μαμουτζής, Βαρβάρα Μαυρακάκη, Κυριακή Μαυρογεώργη, Μαριλένα Μιχοπούλου, Χριστίνα Μόραλη, Ηλίας Μπουντανιώτης, Παναγιώτης Μπρέντας, Μένανδρος Παπαδόπουλος,

Αγγελική Παπαδοπούλου, Λιάνα Παπαλέξη, Μαρία Παπανικολάου,  Μαρία Πετράτου, Αγγελική Πολίτη, Γιώργος Ποντίκης, Φοίβος -  Λάμπρος Πουλτσιάκης, Νίκος Ρόδιος, Μάγδα Ρόδιου, Μαριλένα Ρούσσου, Βέρα Σιατερλή, Νίκος Σκλαβενίτης, Ανθή Σουλτάνη, Μαρίτσα Τραυλού, Βάσω Τρίγκα, Θεοδώρα Τσιράκογλου, Σταμάτης Φιλιππαίος, Μανούσος Χαλκιαδάκης, Ηλίας Χριστόπουλος, Θεοδώρα Χωραφά.

 

Δημοτική Πινακοθήκη Αίγινας

Διάρκεια έκθεσης:  21.07 -25.08. 24

Διεύθυνση: Παλαιάς Χώρας 6, Αίγινα

Ημέρες & ώρες Λειτουργίας: Καθημερινά εκτός Τρίτης: 10:00-13:00 & 19:00-21:00

Είσοδος ελεύθερη.

 

 

 

Είκοσι πρόσωπα. Είκοσι Αιγινήτες. Αφιέρωμα από το 5ο τεύχος του περιοδικού "ΑΙΓΙΝΗΤΕΣ"

 

 Το νέο τεύχος (5) της σειράς "ΑΙΓΙΝΗΤΕΣ  πρόσωπα και επαγγέλματα" κυκλοφόρησε πριν από ένα μήνα και είναι αφιερωμένο σε είκοσι πρόσωπα  της Αίγινας - παλαιούς επαγγελματίες και ανθρώπους της καθημερινότητας, που άφησαν το δικό τους στίγμα στην τοπική κοινωνία. Άνθρωποι που οι περισσότεροι από αυτούς δεν ζουν πια, αλλά  που η αύρα τους είναι έντονη και η σκιά  τους μας αγγίζει μέχρι σήμερα. Πρόκειται για  τους:

Τάσο Μπόγρη, Κωνσταντίνο Λορέντζο, Νικόλαο Χατζηδημητρίου, Παναγιώτη Μωρόγιαννη, Παναγιώτη Μαλτέζο, Βασίλειο Τζώνη, Ελένη Μαρμαρινού Δέδε, Μαρίνα Μαρίνη Χρυσοχόου, Ιωάννη Πρωτονοτάριο, Λευτέρη Λαμπαδάριο, Ευάγγελο Μπαρμπέρη, Αντώνη Αξιώτη, Νίκο Γουδή, Μηνά Πούντο, Νεκταρία Αλυφαντή,  Γιάννη Μαλτέζο, Σπύρο Κρεούζη, Φωκίων Πανταζή,  Κατίνα Μούρτζη, Γιάννη Λουρέντζο

Σε αυτούς τους μοναδικούς ανθρώπους θελήσαμε να αφιερώσουμε το καινούργιο τεύχος μας, στους παλαιούς επαγγελματίες της Αίγινας που η παρουσία  τους στην καθημερινότητα του νησιού χαρακτήρισε μια ολόκληρη εποχή. Οι μορφές τους, το ήθος τους, το χαμόγελο τους, η ανοιχτοσύνη  της καρδιάς τους, η εργατικότητα τους, ήταν το στοιχεία που τους  έκαναν να ξεχωρίζουν.

Η ιδέα για αυτό το αφιέρωμα προέκυψε από το Πρόγραμμα Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που πραγματοποιήθηκε με τους μαθητές και τις μαθήτριες της ομάδας  του 2^ου Γυμνασίου Αίγινας, τη σχολική χρονιά 2022 -2023.

Οι μαθητές συζήτησαν με  τον παππού και τη γιαγιά  τους, επισκέφθηκαν συγγενείς και άντλησαν σημαντικές πληροφορίες για τους προγόνους τους, για τα επαγγέλματα και τις καθημερινές ασχολίες που είχαν οι τότε άνθρωποι. Επαγγέλματα και συνήθειες που πλέον έχουν ξεχαστεί, δεν ασκούνται και έχουν εγκαταλειφθεί.

Οι εργασίες αυτές έφεραν στη θύμηση όλων πρόσωπα που είχαμε ξεχάσει και κάποια άλλα  εντελώς άγνωστα για τα οποία δεν είχαμε ποτέ ακούσει κάτι σχετικό.

Άξιζε λοιπόν τον κόπο!

Παραθέτουμε τα κείμενα των μαθητών και μαζί με αυτά πολλά κείμενα που κατά καιρούς έχουμε αναρτήσει στο blog «Οδός Αιγίνης». Δίπλα σε αυτά, με συγκίνηση παραθέτουμε πρώτο στο αφιέρωμα μας, το κείμενο για τον Τάσο Μπόγρη, της αείμνηστης Λίνας Μπόγρη – Πετρίτη, τον μικρό βιοπαλαιστή -  έμπορα φιστικιών από  τη δεκαετία του ’60.

Ευχαριστούμε όλους όσους μας έδωσαν απλόχερα πληροφορίες και φωτογραφίες για να ολοκληρωθεί αυτό το αφιέρωμα. Γνωρίζουμε τέλος, ότι υπάρχουν πολλά πρόσωπα της Αίγινας, που τους αξίζει μια ανάλογη αναφορά, κάτι που επιθυμούμε να πραγματοποιηθεί σε ένα από τα επόμενα τεύχη μας.

Αποκλειστική διάθεση: Βιβλιοπωλείο «ΛΥΧΝΑΡΙ»

 

 

Μια ενδιαφέρουσα ομιλία για τον ποιητή Νίκο Καζαντζάκη από τον κ. Μιχάηλ Κάλαβρο στην αυλή του Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας.

                                       
«Ο ποιητής Νίκος Καζαντζάκης, οι Τερστίνες και η θέση τους στο ποιητικό του έργο», ήταν το θέμα της ομιλίας που παρουσίασε ο ομιλητής μας ο κ.  Μιχαήλ Κάλαβρος  χθες  Δευτέρα 19/8  στην αυλή του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας. Η εκδήλωση οργανώθηκε από το Σύλλογο των Φίλων του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας και συγκέντρωσε μεγάλο αριθμό κοινού, που παρακολούθησε με μεγάλο ενδιαφέρον μια άγνωστη - σε πολλούς - πλευρά του συγγραφικού έργου του μεγάλου Κρητικού. Οι  Τερστίνες  είναι μικρά ποιήματα τα οποία συνέθεσε ο Ν. Καζαντζάκης καθόσο χρόνο ζούσε στην Αίγινα. Ο ομιλητής με επιστημοσύνη αναφέρθηκε στο  ποιητικό έργο  του συγγραφέα κάνοντας παράλληλα αναφορές  στις επιρροές που δέχθηκε από άλλους δημιουργούς αλλά και τη σχέση του ποιητικού του έργου με αυτό των άλλων ποιητών.

Στην αρχή της εκδήλωσης που προλόγισε ο κ. Γ. Μπήτρος ακούστηκε η μεγάλη σχέση συνεργασίας πυ ανέπτυξε η Γωγώ Κουλικούρδη με τον Νίκο Καζαντζάκη, όταν ο τελευταίος κατοικούσε στο Λιβάδι της Αίγινας και μετέφραζε με τον Ι. Κακριδή την "Οδύσσεια" και την "Ιλιάδα".

Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία  τους η Δημοτική Σύμβουλος κ. Σίλα Αλεξίου, η πρόεδρος της Κοινότητας Αίγινας κ. Φλώρα Αλυφαντή, ο αρχιερατικός επόπτης Αιγίνης π. Αμφιλόχιος Γελαδάκης, ο Διευθυντής  του Ζαννείου Πειραματικού Γυμνασίου κ. Γιάννης Φρυλίγγος, ο δημοσιογράφος κ. Γιάννης Προβής, πολλοί εκπαιδευτικοί της Αίγινας και φίλοι του ομιλητή.

Τέλος ανακοινώθηκε ότι με απόφαση του Δ. Σ. του Συλλόγου ο κ. Μ. Κάλαβρος θα είναι επικεφαλής επιστημονικής ομάδας που θα μελετήσεις και αξιοποιήσει  το αρχείο της Γωγώς Κουλικούρδη.

Ο κ. Μ. Κάλαβρος γεννήθηκε στην Αίγινα το 1997. Φοίτησε  στα σχολεία της Αίγινας. Οι γονείς  του εκπαιδευτικοί και οι δύο του καλλιέργησαν την αγάπη για τα γράμματα. Αποφοίτησε από το τμήμα Μεσαιωνικής και Νεοελληνικής Φιλολογίας του ΕΚΠΑ το 2019 και είναι αριστούχος κάτοχος master στη Νεοελληνική Φιλολογία.

Εκπονεί τη διδακτορική του διατριβή με θέμα: «την Ιστορία της Ιστορίας θα ξαναπώ, με κόλπα της διαλέκτου μου" : Η διαλογική ιδιόλεκτος του Ηλία Λάγιου και η πολύπτυχη ποιητική του».

Έχει συμμετάσχει σε συνέδρια στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ άρθρα του έχουν δημοσιευτεί σε ποικίλα λογοτεχνικά περιοδικά. Είναι επιμελητής κειμένων του περιοδικού "ΑΝΘΡΩΠΟΣ", του οποίου  το τελευταίο τεύχος είναι αφιερωμένο στον Νίκο Καζαντζάκη.

«Ανεγείρονται αι κλειναί Αθήναι»: Η γένεση μιας πρωτεύουσας. Ομιλία στον κήπο του Εϋνάρδειου.

 

Με τον εντυπωσιακό κατάλογο της έκθεσης των Γενικών Αρχείων του Κράτους, «Ανεγείρονται αι κλειναί Αθήναι», η Τρίτη «Τετάρτη» της Καποδιστριακής Βιβλιοθήκης στην Αίγινα

Με τον εντυπωσιακό κατάλογο της έκθεσης των Γενικών Αρχείων του Κράτους (Γ.Α.Κ.),«Ανεγείρονται αι κλειναί Αθήναι»: Η γένεση μιας πρωτεύουσας (Αθήνα, ΓΑΚ, 2024), συνεχίζεται μεθαύριο, Τετάρτη 21 Αυγούστου, στις 9 το βράδυ, ο κύκλος εκδηλώσεων της Καποδιστριακής Δημόσιας Βιβλιοθήκης Αίγινας «Κάθε Τετάρτη στο Εϋνάρδειο με ένα βιβλίο: τέσσερεις καλοκαιρινές βραδυές για το βιβλίο και την Αίγινα», που διοργανώνεται φέτος για τέταρτη χρονιά. Στον όμορφο κήπο του «Εϋναρδείου», του σημαντικού καποδιστριακού μνημείου της Αίγινας, που μετά την αναμενόμενη επισκευή του θα γίνει η έδρα της Βιβλιοθήκης, η αιγινήτικης καταγωγής αρχειονόμος Άννα Κουλικούρδη, επιμελήτρια του τόμου και της έκθεσης, καθώς και η Αναπληρώτρια Γενική Διευθύντρια των Γενικών Αρχείων του Κράτους Αμαλία Παππά, θα ξεδιπλώσουν εν πολλοίς άγνωστη ιστορία του προγραμματισμού της μεταφοράς της πρωτεύουσας στην Αθήνα στα πρώτα χρόνια της βασιλείας του Όθωνα. Μέσα από το πλούσιο και ανέκδοτο μέχρι σήμερα υλικό των Γ.Α.Κ. προβάλλει ανάγλυφος ο ενδελεχής σχεδιασμός της νέας πρωτεύουσας, που περιλαμβάνει ακόμη και τα σχέδια για τα παγκάκια της. Με την ευκαιρία της επετείου των 190 χρόνων από την λειτουργία της Αθήνας  ως πρωτεύουσας, η παρουσίαση του καταλόγου στο Εϋνάρδειο αποτελεί φόρο τιμής που αποτίει η Αίγινα, η πρώτη πρωτεύουσα του νεώτερου Ελληνικού Κράτους, στην Αθήνα, την τρίτη και οριστική.

Φέτος και οι τέσσερεις «Τετάρτες» της Καποδιστριακής Βιβλιοθήκης έχουν έναν κοινό άξονα:  την αναδίφηση σκονισμένων και συχνά παραμελημένων αρχείων, η οποία αποδίδει πολύτιμους θησαυρούς: συναρπαστικές αφηγήσεις, απρόσμενες εικόνες, γοητευτικές προσωπικότητες, ξεχασμένες συνήθειες, αλλά και τόσα άλλα, που αποδεικνύουν ότι το παρελθόν μάς αφορά πολύ περισσότερο απ᾽ ό,τι ίσως θα περιμέναμε. Παράλληλα, στην εποχή της εύκολης διασποράς ψευδών ειδήσεων στα ψηφιακά μέσα, αλλά και των πλαστών τεκμηρίων που παράγει με τρομακτική ευκολία η σύγχρονη τεχνολογία, η επιστροφή στην ακριβή τεκμηρίωση μέσα από την συστηματική έρευνα των αρχείων αποκτά νέα σημασία, απαντώντας σε μια καινούργια ανάγκη της κοινωνίας μας για αυθεντικότητα.

Η Άννα Κουλικούρδη είναι αρχειονόμος-βιβλιοθηκονόμος, απόφοιτος του Τμήματος Αρχειονομίας, Βιβλιοθηκονομίας και Μουσειολογίας του Ιόνιου Πανεπιστημίου. Έχει εργαστεί για έξι χρόνια ως βιβλιοθηκονόμος σε ιδιωτική βιβλιοθήκη και από το 2008 ως σήμερα εργάζεται ως αρχειονόμος στην Κεντρική Υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους (Γ.Α.Κ.) στην Αθήνα. Είναι κάτοχος διδακτορικού διπλώματος στην «Πληροφοριακή συμπεριφορά των Ατόμων με Αναπηρία και εφαρμογές υποστηρικτικών τεχνολογιών σε περιβάλλον βιβλιοθηκών για Άτομα με Αναπηρία». Είναι Προϊσταμένη του τμήματος Αρχειακής Έρευνας των Γ.Α.Κ. καθώς και Αναπληρώτρια Προϊσταμένη του τμήματος Γ.Α.Κ. Αργοσαρωνικού που εδρεύει στην Αίγινα.

H Καποδιστριακή Δημόσια Βιβλιοθήκη της Αίγινας ιδρύθηκε με την παρούσα μορφή της το 1948.Αποτελεί ανασύσταση της πρώτης δημόσιας βιβλιοθήκης της χώρας, την οποίαείχε ιδρύσει ο Ιωάννης Καποδίστριας στην Αίγινα και η οποία μετεξελίχθηκε στην Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος. Για τον λόγο αυτόν, άλλωστε, από την επανίδρυσή της ονομάστηκε Καποδιστριακή. Οι συλλογές της ανέρχονται σε περίπου 60.000 τόμους ευρύτατης θεματολογίας, στους οποίους περιλαμβάνεται και μικρή συλλογή σπανίων βιβλίων με έμφαση στην Καποδιστριακή περίοδο, όταν η Αίγινα διετέλεσε πρώτη πρωτεύουσα του νεώτερου Ελληνικού Κράτους. Φυλάσσει επίσης το αρχείο του Γερμανού αρχαιολόγου και ανασκαφέα της αρχαίας ακρόπολης της Αίγινας, Γαβριήλ Βέλτερ, καθώς και ένα πολύτιμο αρχείο τοπικού τύπου της Αίγινας. Επίσης, σε συνεργασία με την πολιτιστική εταιρεία «Η Αιγιναία» καταρτίζει το Ψηφιακό Φωτογραφικό Αρχείο Αίγινας. Παράλληλα η Βιβλιοθήκη διοργανώνει και φιλοξενεί δράσεις για το βιβλίο και την ανάγνωση, την τοπική ιστορία, την παιδεία και τον πολιτισμό.Στεγάζεται από την ίδρυσή της σε μικρό οίκημα στον περίβολο του Κυβερνείου της Α ίγινας, αλλά έχει προγραμματισθεί η μεταστέγασή της σε χώρους 860 τ.μ. περίπου, που περιλαμβάνουν το ιστορικό Εϋνάρδειον, καθώς και τμήμα του Καποδιστριακού Ορφανοτροφείου. Και στα δύο αυτά κτίρια είχε στεγαστεί διαδοχικά η πρώτη δημόσια βιβλιοθήκη της χώρας μας. 

«Κάθε Τετάρτη στο Εϋνάρδειο με ένα βιβλίο: τέσσερεις καλοκαιρινές βραδυές για το βιβλίο και την Αίγινα»:τις Τετάρτες από 31 Ιουλίουέως28 Αυγούστου 2024, στις 9 το βράδυ, στον κήπο του Εϋναρδείου, Μητροπόλεως 10, Αίγινα.

 

«Ο ποιητής Νίκος Καζαντζάκης: οι Τερτσίνες και η θέση τους στο σύνολο του έργου του" Εκδήλωση στην αυλή του Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας.

                                         

Ο  Σύλλογος  των Φίλων του Ιστορικού και Λαογραφικού Μουσείου Αίγινας σας προσκαλεί   την Δευτέρα  19 Αυγούστου και ώρα  20.30,  στην αυλή   του  Μουσείου, στην εκδήλωση με θέμα:

«Ο ποιητής Νίκος Καζαντζάκης: οι Τερτσίνες και η θέση τους στο σύνολο του έργου του" 

Ομιλητής: Μιχαήλ Κάλαβρος

Υποψήφιος Διδάκτωρ Νεοελληνικής Φιλολογίας ΕΚΠΑ 

 Αναφορά στο ποιητικό έργο του Κρητικού συγγραφέα και κυρίως στα  τελευταία του ποιήματα που είναι γραμμένα στην Αίγινα.

Είσοδος ελεύθερη. 

Ο Μιχαήλ Κάλαβρος γεννήθηκε στην Αίγινα το 1997. Αποφοίτησε από το τμήμα Μεσαιωνικής και Νεοελληνικής Φιλολογίας του ΕΚΠΑ το 2019 και είναι αριστούχος κάτοχος master στη Νεοελληνική Φιλολογία. Εκπονεί τη διδακτορική του διατριβή με θέμα «"τὴν ἱστορία τῆς Ἱστορίας θὰ ξαναπῶ, μὲ κόλπα τῆς διαλέκτου μου": Η διαλογική ιδιόλεκτος του Ηλία Λάγιου και η πολύπτυχη ποιητική του».

Έχει συμμετάσχει σε συνέδρια στην Ελλάδα και το εξωτερικό, ενώ άρθρα του έχουν δημοσιευτεί σε ποικίλα λογοτεχνικά περιοδικά.