Τετάρτη, 22 Μαρτίου 2017

Η Αίγινα στον αγώνα του 1821 (α΄)

   Από σήμερα,  Πέμπτη 23  Μαρτίου ξεκινάμε τη δημοσίευση  μια σειράς  αναρτήσεων με θέματα γύρω από τη συμμετοχή της Αίγινας στον απελευθερωτικό αγώνα του 1821. Ένα πλούσιο και χρήσιμο υλικό που θα δημοσιευτεί σε συνέχειες.
   Δύο ξεχωριστοί Αιγινήτες του 1821
   Στις 23 Μαρτίου  1821 η Αίγινα επαναστάτησε εναντίον των Τούρκων. Η επαναστατημένη Αίγινα μνημονεύεται  ανάμεσα στις πρώτες περιοχές που υψώθηκε η επαναστατική σημαία. Στο μικρό ναό των Ταξιαρχών του χωριού Παχιά Ράχη κηρύσσεται η επανάσταση και πολλοί Αιγινήτες κατατάσσονται  στα πρώτα στρατιωτικά σώματα που θα πολεμήσουν στην Ακροκόρινθο  και στα  Δερβενάκια. Σημαντικό ρόλο στη στράτευση των Αιγινητών έπαιξαν πολλοί σημαντικοί άνθρωποι οι οποίοι διέδωσαν από νωρίς τις ιδέες της Φιλικής Εταιρείας στην Αίγινα και στη συνέχεια στήριξαν  σθεναρά την Επανάσταση με τη συμμετοχή τους , αλλά  και καταβάλλοντας μεγάλο μέρος από την περιουσία τους. Αποτέλεσμα αυτής τους της δράσης ήταν η συμμετοχή 361 Αιγινητών Αγωνιστών  σε πολεμικές επιχειρήσεις   καθ’ όλη  τη διάρκεια του αγώνα. Παράλληλα με τη συμμετοχή τους στα πολιτικά δρώμενα εξασφάλισαν για το νησί  και τους κατοίκους του καλύτερη επιβίωση. Σήμερα στην πόλη της Αίγινας συναντάμε το Πύργο του Σ. Μάρκελλου, πρόκριτου της Αίγινας και στο λιμάνι το εξαιρετικό διατηρητέο [κοντά στη ψαραγορά] κτίριο του προεστού Γ. Λογιωτατίδη. Ωστόσο ελάχιστοι από τους σημερινούς Αιγινήτες γνωρίζουν την προσφορά αυτών των δύο μεγάλων προγόνων μας. Η επέτειος της 25ης Μαρτίου , δίνει την ευκαιρία  μιας πρώτης γνωριμίας μαζί τους.

      Σπύρος Μάρκελλος

   Ο Σπύρος Μάρκελλος ήταν πρόκριτος της Αίγινας. Η οικογένεια του καταγόταν από την Κέρκυρα – σύμφωνα με πληροφορίες της Πολύμνιας Ηρειώτη- Θωμάκου. Ο πρώτος Μάρκελλος  που ήρθε  στην Αίγινα έχτισε τον ομώνυμο Πύργο κοντά στο λιμάνι, σε μια  εποχή  όπου δεν υπήρχε κανένα άλλο κτίσμα στη γύρω περιοχή. Ο Πύργος περιστοιχιζόταν από  τάφρο, που έφτανε ως τη θάλασσα. Μία ξύλινη κινητή γέφυρα  - που την έβγαζαν το βράδυ - συνέδεε το β΄ πάτωμα του Πύργου με το έδαφος. Στις τέσσερις γωνίες υπήρχαν στρογγυλοί πυργίσκοι [κλουβιά] όπου χωρούσαν  2-3  πολεμιστές, για προστατεύεται από τους κουρσάρους. Σύμφωνα με άλλη παράδοση ο Πύργος  χτίστηκε  [ίσως επισκευάστηκε] το 1802. Εκεί εγκαταστάθηκε η ελληνική κυβέρνηση [1826 και 1827 –1828]  Σε αυτόν τον Πύργο φιλοξενήθηκαν πολλά ιστορικά πρόσωπα, όπως ο Γεώργιος Υψηλάντης, όταν πέρασε από την Αίγινα πηγαίνοντας στο Ναύπλιο για την ανακομιδή των οστών του αδελφού του Δημητρίου Υψηλάντη.

 Ο  Σπύρος Μάρκελλος   μυήθηκε στην Φιλική Εταιρεία από νωρίς  και όταν  σήμανε  η ώρα της Επανάστασης ξεσήκωσε τους Αιγινήτες μαζί με τον Γ. Λογιωτατίδη. Με τους πρώτους Αιγινήτες  αγωνιστές πήρε μέρος στην πολιορκία της Ακροκορίνθου. Μαζί με τον Γ. Λογιωτατίδη εκλέχτηκε παραστάτης της Αίγινας στην Α΄ Εθνική Συνέλευση. Το 1824 διορίστηκε στα Δερβενοχώρια να φροντίζει για τις καυστικές ύλες του αγώνα. Το 1828 έγινε μέλος της επιτροπής για την ίδρυση και συντήρηση των τοπικών σχολείων της Αίγινας μαζί με τον αρχιμ. Γρηγόριο Μοίρα. Την ίδια χρονιά διορίστηκε γενικός φροντιστής του στρατού της Ανατ. Ελλάδας με μισθό 500άρχου. Συγχρόνως προμήθευε με τρόφιμα  τους εργάτες που έχτιζαν το Ορφανοτροφείο στην Αίγινα. Με δικές του ενέργειες φρόντισε  να γίνει  η Αίγινα πρωτεύουσα της επαρχίας Πόρου Αιγίνης και  Αγκιστρίου. Η έντιμη δράση του συνεχίζεται και στα χρόνια της Βασιλείας του  Όθωνα. Μαζί με τον Γ. Λογιωτατίδη επισκέπτονται τον βασιλέα το 1841 ως εκπρόσωποι της Αίγινας. Ήταν αρκετά εύπορος και αυτό του εξασφάλιζε προνομιακή θέση στο νησί και μεγάλη επιρροή στους κατοίκους του. Στη  Μεγάλη Εκκλησιά [Μητρόπολη] είχε αφιερώσει την εικόνα του Αγίου Σπυρίδωνα η οποία βρίσκεται μέχρι σήμερα στο Τέμπλο του ναού. Από το γάμο του με την Ανθή απέκτησε  τρεις γιούς τον Αντώνη, τον Παναγή και το Γιωργάκη.