Λαμπρή πανήγυρη στο Λιβάδι λειτουργούντος του Σεβ. Μητροπολίτη Ύδρας κ.κ. Εφραίμ.

Σε έναν ασφυκτικά γεμάτο από πιστούς ναό λειτούργησε σήμερα ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Ύδρας κ. κ. Εφραίμ με την ευκαιρία  της Κυριακής  του Θωμά, όπου στην ενορία  των Αιγινητών Αγίων πανηγυρίζει το παρεκκλήσιο  του Αγίου Θωμά.

Παλαιά παράδοση θέλει ο ναός  να πανηγυρίζει  αυτή την Κυριακή και να δέχεται μεγάλο αριθμό πιστών από όλη την Αίγινα.   Άλλωστε  στην καθημερινότητα και τη συνήθεια του νησιού ο ναός αναφέρεται ως Άγιος Θωμάς.

Τα τελευταία χρόνια με τις προσπάθειες του ακούραστου και ακαταπόνητου π. Στυλιανού Κουτσούκου η ενορία  γνωρίζει λαμπρές ημέρες και προσελκύει μεγάλο αριθμό πιστών από πολλές περιοχές της Αίγινας.

Ο ναός ένας από τους ωραιότερους ναούς της Αίγινας που με μεγάλη τέχνη, καλαισθησία, αρχοντιά και μεράκι ο π. Ιωάννης Βλάχος κόσμησε  και διαμόρφωσε τη σημερινή του εικόνα, υπέστη φθορές  από πρόσφατη πυρκαγιά.

 

Η ενορία θάλλει σε πολλούς τομείς του ποιμαντικού, λατρευτικού και κατηχητικού έργου.

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης κ. Εφραίμ φανερά ικανοποιημένος από την εικόνα  του ναού, την τάξη, την ευπρέπεια αλλά και την αθρόα συμμετοχή των πιστών ευχαρίστησε τόσο  τον εφημέριο και τους εκκλησιαστικούς επιτρόπους αλλά και τους ενορίτες για τη ζωή και την εικόνα της ενορίας και δεν παρέλειψε να τονίσει την αξία  της ενοριακής ζωής και συμμετοχής σε αυτήν.

Προηγουμένως  στο κήρυγμα  του μίλησε για την πίστη ως απαραίτητο όπλο και βίωμα στη ζωή των χριστιανών λαμβάνοντας αφορμή από την Ευαγγελική περικοπή του Αποστόλου Θωμά.

 

Κυριακή του Θωμά στο Λιβάδι της Αίγινας.

 

    Κυριακή πρώτη μετά το Πάσχα η Εκκλησία  προβάλει  το γεγονός  της ψηλάφησης του Κυρίου από το μαθητή Του Θωμά και την ομολογία της πίστεως  του τελευταίου: "Ο Κύριος μου και ο Θεός μου". Η εμφάνιση του Αναστάντος Χριστού στους μαθητές και στον Θωμά, ο οποίος απουσίαζε από προηγούμενη εμφάνιση του Χριστού, είναι μια από τις πρώτες εμφανίσεις του Χριστού μετά την Ανάσταση. Πολύ ιδιαίτερο γεγονός από τη στιγμή που ο Θωμάς δέχεται την  πρόσκληση του Χριστού να ψηλαφίσει τις πληγές και να βεβαιωθεί  για την αλήθεια της Αναστάσεως. 

   Ο Θωμάς έχοντας εμπειρία  της Αναστάσεως κηρύττει το λόγο του Ευαγγελίου στην Ανατολή και φθάνει μέχρι την Ινδία  όπου βρίσκει μαρτυρικό τέλος. Η μνήμη  του εορτάζεται στις 6 Οκτωβρίου. Ένας από  τους πιο γνωστούς μαθητές  του Χριστού και Απόστολος της Εκκλησίας, ο Θωμάς,  εορτάζει στις 6 Οκτωβρίου. Ο Απόστολος Θωμάς έχει μείνει στη μνήμη των περισσοτέρων χριστιανών για την "απιστία" του, τη δυσκολία του να πιστέψει όσα οι υπόλοιποι μαθητές  του διηγούνται για τον Αναστημένο Ιησού.

   Ο Θωμάς έχοντας εμπειρία  της Αναστάσεως κηρύττει το λόγο του Ευαγγελίου στην Ανατολή και φθάνει μέχρι την Ινδία  όπου βρίσκει μαρτυρικό τέλος. Η μνήμη  του εορτάζεται στις 6 Οκτωβρίου.                                   

    Για  πολλά χρόνια και μέχρι την ανέγερση του μεγάλου ναού των Αιγινητών Αγίων στη συνείδηση  των ντόπιων επικράτησε η συνήθεια  να αποκαλείται η μεγάλη εκκλησία αλλά  και η περιοχή ως "Άγιος Θωμάς" ή η φράση "Στον Άγιο Θωμά".

Όμως η πραγματικότητα είναι διαφορετική. 

 Στο Λιβάδι  της Αίγινας συναντάμε το καλαίσθητο εκκλησάκι  του Αγίου Θωμά  που  πραγματικά αποτελεί ένα κόσμημα αλλά και ένα παράδειγμα σεβασμού της λαϊκής αρχιτεκτονικής και μαστοριάς. Με περισσή φροντίδα μεράκι και αγάπη ο παλαιότερος εφημέριος της ενορίας των Αιγινητών Αγίων π. Ιωάννης Βλάχος με συμπαραστάτες το εκκλησιαστικό συμβούλιο και τους ενορίτες, αναστήλωσαν το κτίριο, το συντήρησαν εσωτερικά και εξωτερικά σεβόμενοι το αρχικό του σχέδιο.

 Όπως μπορεί εύκολα κάποιος να  διακρίνει από την παρακάτω φωτογραφία, το εκκλησάκι αυτό ήταν μικρότερο και έχει δεχτεί προσθήκη νέου κτίσματος στη δυτική του πλευρά, όπως άλλωστε συνηθίζεται και συναντάμε πολύ συχνά  σε εκκλησάκια  της Αιγινήτικης υπαίθρου.

   Ο μικρός αυτός ναός βρίσκεται  στο προαύλιο  του  ενοριακού ναού της Σύναξης των Αιγινητών Αγίων στο Λιβάδι. Εορτάζει την Κυριακή του Θωμά. Στη συνείδηση όμως του κόσμου έχει γραφεί ότι ο μεγάλος ναός είναι του Αγίου Θωμά, με αποτέλεσμα λίγοι να γνωρίζουν  την ύπαρξη του ναϋδρίου και την πραγματική ονομασία  του μεγάλου ναού.

Ας απολαύσουμε μερικές όψεις από το εσωτερικό του ναού έτσι όπως τις κατέγραψε ο κ. Χρήστος Νεστορίδης και μας τις έστειλε.

Ο ναός  του Αγίου Θωμά, μοναδικός στην Αίγινα, βρίσκεται στο Λιβάδι στο προαύλιο του ενοριακού ναού των Αιγινητών Αγίων. Η ονομασία όμως και η δημοφιλία  του έχει ως αποτέλεσμα να έχει επισκιάσει τον μεγάλο ναό και την ονομασία  του. Οι περισσότεροι Αιγινήτες αλλά και παραθεριστές αναφέρονται στον Άγιο Θωμά, όταν θέλουν να μιλήσουν ακόμα  και για το μεγάλο ναό.

Αξιοσημείωτη είναι η τάξη, η καλαισθησία που επικρατούν στο ναό αυτό, ο οποίος πραγματικά είναι υπόδειγμα για πολλούς άλλους ναούς αυτού του μεγέθους.

    

Εορτάζει σήμερα 18/4 η Οσία Αθανασία από την Παλαιά Χώρα της Αίγινας.

 

    Η  Οσία Αθανασία  που εορτάζει σήμερα  18 Απριλίου  ανήκει στη χορεία  των έντεκα Αγίων μορφών που έζησαν στην Αίγινα, ασκήτεψαν και άφησαν ζωντανά τα ίχνη τους στις καρδιές των κατοίκων του νησιού.

  Η Οσία Αθανασία γεννήθηκε από αριστοκρατική οικογένεια στην Παλιαχώρα της Αίγινας τον 9ο αιώνα μ.Χ. Οι γονείς της ήταν ευσεβείς και ενάρετοι. Από νωρίς λαμβάνει χριστιανική μόρφωση και εκφράζει την κλίση της προς την μοναχική ζωή. Οι γονείς της όμως γρήγορα την υποχρέωσαν να παντρευτεί.

Η Αθανασία ζει σε μία εποχή δύσκολη. Οι Σαρακηνοί πειρατές κάνουν επιδρομές στα νησιά του Αιγαίου, λεηλατούν, καίνε, σκοτώνουν, κλέβουν, βιάζουν, δεν αφήνουν τίποτε όρθιο στο πέρασμά τους.

Δεκαέξι ημέρες μετά τον γάμο της, Σαρακηνοί πειρατές κάνουν επιδρομή στην Αίγινα και σφάζουν πολλούς Αιγινήτες. Ανάμεσα σε αυτούς είναι και ο σύζυγός της.

Η Αθανασία βρήκε την ευκαιρία να πραγματοποιήσει τον πόθο της, να γίνει μοναχή. Με διαταγή όμως των Σαρακηνών - που υποχρέωνε όλες τις χήρες και τις ανύπαντρες κοπέλες της Παλιαχώρας να παντρευτούν Σαρακηνό – η Αθανασία παντρεύεται ειδωλολάτρη Σαρακηνό, ο οποίος όμως λίγο μετά κατηχήθηκε από την Αγία και έγινε χριστιανός. Η Αγία ωστόσο προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, έπεισε τον σύζυγό της να γίνει μοναχός. Εκείνος δέχεται και λαμβάνει το όνομα Ματθαίος.
Μετά τον θάνατο του δεύτερου συζύγου της και των γονέων της, η Αθανασία μοίρασε την περιουσία της στους φτωχούς και ίδρυσε μαζί με άλλες γυναίκες της Παλιαχώρας μοναχικό κοινόβιο, στο οποίο έγινε ηγουμένη μετά από 4 χρόνια. Το μοναστήρι κτίστηκε προς τιμήν της Ζωοδόχου Πηγής και πιθανόν βρισκόταν στην θέση του σημερινού μοναστηριού που ίδρυσε ο Άγιος Νεκτάριος.
Στο μοναστήρι της έβρισκαν καταφύγιο πολλοί άρρωστοι και φτωχοί. Η ίδια ζούσε πολύ ασκητικά. Η παράδοση θέλει την Αγία να έχει για προσκέφαλο- τις λίγες ώρες της ανάπαυσής της- μια πέτρα. Η αγιότητά της έγινε γνωστή μέσα και έξω από την Ελλάδα. Ζούσε απλοϊκά, με λίγο ψωμί και νερό. Ο γέροντας Ματθαίος φρόντιζε να προμηθεύει το κοινόβιο με λίγα χόρτα από τον κήπο του.
Τέσσερα χρόνια αργότερα, μαζί με τις αδελφές και τον μοναχό Ματθαίο αποσύρθηκαν σε τόπο πιο ήσυχο για περισσότερη άσκηση και προσευχή.
Αργότερα η Αγία αναχωρεί για την Κωνσταντινούπολη με τον πρεσβύτερο Ιγνάτιο όπου παραμένει επί 7 χρόνια. Ύστερα από όραμα που είδε , η Αγία επιστρέφει στην Αίγινα, όπου συνέχισε την άσκησή της παράλληλα με την αδιάλειπτη μέριμνα για την Μονή της.

Δώδεκα ημέρες πριν τον θάνατό της , προέβλεψε την ακριβή ημέρα και ώρα του θανάτου της και όρισε τη διάδοχο της.

Την ημέρα του θανάτου της διάβασε στις μοναχές το ψαλτήρι και, μη μπορώντας να ολοκληρώσει την ανάγνωση, παρέδωσε το πνεύμα της. Κατά την ημέρα του ενταφιασμού της έγιναν πολλά θαύματα: δαιμονισμένοι θεραπεύτηκαν, τυφλοί είδαν το φως τους , άρρωστοι θεραπεύτηκαν.

Η Ορθόδοξη Εκκλησία τιμά την μνήμη της στις 18 Απριλίου, ενώ η Δυτική Εκκλησία στις 14 Αυγούστου.

Το κείμενο του βίου της προέρχεται από  το βιβλίο: "Αγιοβάδιστα νησιά" των Γ.Μπήτρου και Χρ. Γελαδάκη και είναι καταχωρημένο στην επίσημη ιστοσελίδα  της Ιεράς Μη

 

"Εορτάζουμε τον Άγιο Γεώργιο τον Καθολικό". Από την Ομάδα Προστασίας Πολιτιστικής Κληρονομιάς Αίγινας.

« Εορτάζουμε τον Άγιο Γεώργιο  τον Καθολικό»

Η  Ομάδα  Προστασίας  Πολιτιστικής Κληρονομιάς  Αίγινας διοργανώνει   για άλλη μια φορά επίσκεψη στον Άγιο Γεώργιο τον Καθολικό στην Παλαιά Χώρα, την Τετάρτη 22 Απριλίου  και ώρα 19.00 μ. μ. παραμονή της εορτής του Αγίου Γεωργίου.

Θα  τελεστεί ο εσπερινός  της εορτής με αρτοκλασία  και θα ακολουθήσει ξενάγηση στο χώρο.

Ο  Άγιος Γεώργιος βρίσκεται χαμηλά στο λόφο και η πρόσβαση σε αυτόν είναι πολύ εύκολη και σύντομη στρίβοντας αριστερά στο κεντρικό μονοπάτι με κατεύθυνση προς την  Επισκοπή και ανηφορίζοντας  για λίγα μέτρα όπου τον συναντάς στη μικρή πλατεία το forum από όπου ξεκινούσε τους παλαιούς χρόνους ο "Χορός της Λαμπρής". Εξαιτίας αυτού η πρώτη ονομασία του ναού ήταν "Παναγία η Φορίτισσα". Ωστόσο η μεταφορά από τη Λειβαδιά  της Τιμίας Κάρας του Αγίου Γεωργίου στην Παλαιά Χώρα σε αυτόν το ναό του προσέδωσε το όνομα "Άγιος Γεώργιος ο Καθολικός"

 

Στη Ζωοδόχο Πηγή στο Αγκίστρι.

 

Ο συννεφιασμένος ουρανός και ο ελαφρύς βόρειος άνεμος δεν εμπόδισε εκατοντάδες Αιγινήτες να ταξιδέψουν σήμερα μέχρι το Αγκίστρι για το μεγάλο πανηγύρι της Ζωοδόχου Πηγής στο Μεγαλοχώρι Αγκιστρίου.   Ένα από τα μεγαλύτερα και παραδοσιακότερα θρησκευτικά πανηγύρια του Σαρωνικού και μια κλασσική μετα- Πασχαλινή  απόδραση - ευκαιρία για τους Αιγινήτες κάθε γενιάς η σημερινή μετάβαση στο Αγκίστρι.

   Μια μετάβαση που συνεχίζεται όλη  την ημέρα και οι τελευταίοι επισκέπτες επιστρέφουν αργά το απόγευμα στην Αίγινα αφού έχουν κατέβει και  οι τελευταίες σούβλες από τις ταβέρνες.   

  Το φιλόξενο λιμάνι, οι καθαροί δρόμοι τα πρώτα χαμόγελα και τα καλωσορίσματα των ντόπιων είναι η πρώτη εικόνα, η πρώτη αίσθηση ότι βρίσκεσαι σε έναν τόπο, σε ένα νησί που οι άνθρωποι το αγαπούν και το προσέχουν. Το λιθόστρωτο, οι φρέσκο - ασβεστωμένες αυλές, οι  ευωδιές από τους ολάνθιστους κήπους για άλλη μια φορά υποδέχτηκαν  τους επισκέπτες προσκυνητές.

    Μετά από λίγα μέτρα ξεπροβάλει ο τρούλος της εκκλησιάς που δεσπόζει σε όλο τον οικισμό και στην κυριολεξία είναι πνιγμένος από τα άσπρα παλιά παραδοσιακά σπίτια  του οικισμού.  Ο ομώνυμος ναός βρίσκεται στο μεγαλύτερο οικισμό του νησιού το Μεγαλοχώρι και είναι αφιερωμένος στην Παναγία Ζωοδόχο Πηγή. Εορτάζει κάθε χρόνο την Παρασκευή μετά το Πάσχα, της Διακαινησίμου Εβδομάδος. Πλήθη πιστών συρρέουν στη χάρη της, ενώ είναι μεγάλος ο αριθμός των Αιγινητών που διαπλέει μέχρι το Αγκίστρι για να πάρει μέρος στο πανηγύρι.

Φωτογραφίες : Χρήστος Νεστορίδης.

 

     Για άλλη μια χρονιά ιερείς από την Αίγινα τίμησαν με την παρουσία και τη συμμετοχή τους το μεγάλο πανηγύρι του Αγκιστρίου δείχνοντας παράλληλα και την αγάπη τους προς τον εφημέριο του Αγκιστρίου αρχιμ. π Ελευθέριο Κουμασίδη.

Παρών και ο υφυπουργός και βουλευτής Α΄ Πειραιά κ. Κώστας     Κατσαφάδος πλαισιωμένος από  το Δήμαρχο Αγκιστρίου και τις αρχές του νησιού.

     Λίγα στοιχεία για το ιστορικό  του ναού:

 Ο ναός κτίστηκε από τον κόπο και το μόχθο των Αγκιστριωτών το 1885 και παραμένει μέχρι σήμερα το στολίδι του νησιού. Γύρω η μικρή πλατεία, το μικρό μνημείο, τα δέντρα και τα μικρά μαγαζιά συνθέτουν μια γνήσια νησιώτικη πλατεία, στην οποία τη κεντρική θέση ή μάλλον το κέντρο της ζωής αποτελεί ο ναός. Όλα ξεκινούν από εδώ και όλα εδώ καταλήγουν.

  Ο ναός υπέστη σοβαρές ζημιές το 1992 όταν πυρκαγιά κατέκαψε το  ξύλινο γυναικωνίτη. Αυτό όμως έδωσε την ευκαιρία να ανακαινισθεί ο ναός και να  αναδειχθεί η αρχιτεκτονική αξία του καθώς και να συντηρηθούν οι όμορφες αγιογραφίες του. Στο σημείο αυτό να αναφέρουμε ότι το κτίσμα είναι ρυθμού βασιλικής με τρούλο και είναι οικοδομημένη από πωρόλιθο. Οι αγιογραφίες που κοσμούν το εσωτερικό του είναι ναζαρινής νοοτροπίας και έχουν φιλοτεχνηθεί από τους  αγιογράφους  Ανδριανό και Βασίλη Σταματιάδη. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα της Ι. Μητροπόλεως Ύδρας, στην οποία εκκλησιαστικά ανήκει το Αγκίστρι, κατά την περίοδο 2005 -06 έγιναν εργασίες συντήρησης και καθαρισμού του εσωτερικού του ναού και των φορητών εικόνων από το συντηρητή κ. Ηλία Παπαγεωργίου.

    Σήμερα ο ναός βρίσκεται σε άριστη κατάσταση. Στο εξωτερικό του έχει αποκαλυφθεί η πέτρα, ενώ έχουν σημειωθεί αρκετές εργασίες συντήρησης και αποκατάστασης από τον ακάματο εφημέριο του Αγκιστρίου τον αρχιμανδρίτη π. Ελευθέριο Κουμασίδη, ο οποίος φέτος συμπληρώνει δεκατέσσερα χρόνια αδιάλειπτης παρουσίας και διακονίας στο νησί. Χάρη στις δικές του προσπάθειες ολοκληρώθηκε ένα έργο της τάξεως των 102.000 ευρώ, ποσό το οποίο προήλθε από το κεράκι και το υστέρημα των ευλαβών κατοίκων του νησιού.

 

 

 

 

 

Πανηγύρισε τη Ζωοδόχο Πηγή η Ιερά Μονή Αγίου Νεκταρίου.

Με μεγάλη συμμετοχή πιστών από  το νησί μας αλλά και παραθεριστών και Ρουμάνων προσκυνητών πανηγύρισε η Ιερά Μονή Αγίου Νεκταρίου τη Ζωοδόχο Πηγή.

 Είθισται να  πανηγυρίζει κάθε χρόνο την Παρασκευή του Πάσχα, την εβδομάδα  της  Διακαινησίμου η Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος - Αγίου Νεκταρίου. Σε πολλούς είναι άγνωστη αυτή η πανήγυρις. 

Ο  λόγος  που πανηγυρίζει το μοναστήρι είναι ότι στη θέση αυτή πολύ πριν έρθει ο Άγιος Νεκτάριος βρισκόταν μοναστήρι της  Ζωοδόχου Πηγής. Το μοναστήρι αυτό ήταν ουσιαστικά διαλυμένο πριν από  την Επανάσταση και αυτό επικυρώθηκε  το 1834 με Διάταγμα των Βαυαρών. Το 1899 σώζονταν ακόμα το περιτείχισμα, το εκκλησάκι της Ζωοδόχου Πηγής και δύο παλαιά κελιά στα οποία ζούσε η μεγαλόσχημη μοναχή  Αναστασία (Αφροδίτη Μούρτζη) και δύο ακόμα γυναίκες οι μετέπειτα μοναχές  Μαγδαληνή ( Ελένη Πετάλα) και Φιλοθέη ( Φιλιώ Λογιωτατίδου).

Δυτικά  βρισκόταν το ασκητήριο  της Αγίας Αθανασίας  της Αιγινήτισσας που έζησε  τον 9ο αιώνα.

 Σε αυτή λοιπόν τη θέση στα ερείπια  του παλαιού μοναστηριού ο Άγιος οικοδόμησε και ίδρυσε το νέο μοναστήρι του το οποίο στελεχώθηκε από την ομάδα των νέων κοριτσιών που ήθελαν να αφιερωθούν στο Θεό.Ο  Άγιος ερχόμενος στην Αίγινα επιλέγει να ιδρύσει το ησυχαστήριο του πάνω στα ερείπια της μονής της Ζωοδόχου Πηγής που είχε ιδρύσει η Αγία Αθανασία.

Ωστόσο προκάλεσε ιδιαίτερη συγκίνηση στον ίδιο ο τόπος αλλά και η ύπαρξη αυτής της μονής διότι του ανακάλεσε στη μνήμη τη πανήγυρη της Παναγίας του Μπαλουκλί στην Κωνσταντινούπολη.

 Ένα από τα παλαιότερα λοιπόν πανηγύρια της Αίγινας που καθιέρωσε ο ίδιος ο Άγιος Νεκτάριος με  τον ερχομό του στην Αίγινα και την ίδρυση της Ιεράς Μονής είναι αυτό της Παναγίας Ζωοδόχου Πηγής την Παρασκευή της Διακαινησίμου. 

Έτσι καθιερώνεται η πανήγυρις και τελείται μέχρι σήμερα με τη συμμετοχή πολλών ιερέων της Αίγινας και πλήθη πιστών.

Η παράδοση συνεχίζεται μέχρι σήμερα και κάθε Παρασκευή της Διακαινησίμου το μοναστήρι πανηγυρίζει και λιτανεύεται η εικόνα  της Παναγίας μέσα  στο μοναστήρι.

Και όμως συναντάς ακόμα αυτές τις εικόνες στην Αίγινα!!!

Όχι πάνω στα βουνά, στο Σφεντούρι ή στο Ανιτσαίο αλλά  .... στην Κυψέλη. Εντελώς τυχαία λοιπόν συναντηθήκαμε στην ευρύτερη περιοχή του Αγίου Νικολάου στην Καβουρόπετρα!!!

Από τη μία πλευρά  του δρόμου νεόδμητες παραθεριστικές βιλίτσες και από την άλλη η εικόνα της αγροτικής Αίγινας. 

Έξι πανέμορφες κατσικούλες με τα παιδιά  τους να βόσκουν σε θάμνους και αγριλούλουδα αμέριμνες αδιαφορώντας  για  την ... κίνηση του Πάσχα και για τα πλοία που ανεβοκατέβαιναν φορτωμένα εκδρομείς, στο βάθος του ορίζοντα.

Ξαφνιάστηκαν κι αυτά κι εγώ! Τέτοιες εικόνες δεν συναντάς πλέον συχνά στην Αίγινα! Κι όμως υπάρχουν! Αντέχουν στους περιορισμούς και στις επιταγές της άγριας εποχής μας και ζουν πλάι μας αθόρυβα, ομορφαίνοντας τη ζωή μας.

Πραγματικά αυτές τις εικόνες θέλουμε να βλέπουμε πιο συχνά εδώ στην Αίγινα! Για να μην ξεχνάμε το παρελθόν αυτού του τόπου και την ομορφιά  του.