Επεμβάσεις στις παραλίες

     Αν κάτι θα χαρακτηρίσει το καλοκαίρι του 2013 για την Αίγινα, αυτό θα είναι οι επεμβάσεις στον αιγιαλό του νησιού. Και με τη λέξη αιγιαλός οριοθετείται η περιοχή από τον παραλιακό δρόμο προς τη θάλασσα. Κάποιοι λοιπόν θεώρησαν σωστό να "καθαρίσουν" ή "αποψιλώσουν" το χώρο μπροστά από το εκκλησάκι των Αγίων Αναργύρων στον παραλιακό δρόμο προς Σουβάλα. Δεν ξέρουμε τους λόγους. Μάλλον τους φανταζόμαστε. Όπως επίσης δεν ξέρουμε από ποιόν πήραν την άδεια ή την ευλογία.

   Παρόμοια ενέργεια προηγήθηκε και στην παραλία μπροστά από το παραλιακό βενζινάδικο προς Καβουρόπετρα. Τελικά ο καθένας μπορεί να κάνει ότι θέλει. Θα περίμενα όμως να υπήρχε αντίδραση και  σε αυτές  τις περιπτώσεις. Μπορεί οι περιοχές αυτές να μην γειτνιάζουν με αρχαιολογικούς χώρους, ωστόσο αξίζουν κι αυτοί  της προστασίας και τους ενδιαφέροντος μας. Γιατί αλλιώς αλλοιώνεται το παραλιακό μέτωπο του νησιού.

Ηλιοβασιλέματα

 Ηλιοβασιλέματα. Έτσι μας αποχαιρετά το τριήμερο με έναν πυρωμένο ήλιο που χαρίζει εκτυφλωτικές πορτοκαλί ανταύγειες πάνω από το Σαρωνικό. Τα καλύτερα ηλιοβασιλέματα τα προσφέρει και η Αίγινα. Μην τρέχετε μακρυά. Συλλάβαμε τον βασιλιά ήλιο λίγο πριν κρυφτεί  πίσω από τα βουνά της Κορινθίας. Στην περιοχη Παρατηρητήριο της Κυψέλης.

Ι. Μ. Αγίας Τριάδος Ύδρας

   Η Μονή της Αγίας Τριάδας είναι κτισμένη στην κορυφή του βουνού πάνω από το Μανδράκι, εκεί που κατέληγε ο δρόμος που κατασκεύασε η Δημογεροντία της Ύδρας τον 18^ο αιώνα.

    Το μοναστηριακό συγκρότημα παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά του ορθόδοξου τύπου μοναστηριών με την βυζαντινού ρυθμού δηλαδή εκκλησία στην μέση και γύρω της τα κτηριακά συγκροτήματα, είσοδος με καμάρα, κήπος, κτίσματα με τραπεζαρία, βιβλιοθήκη, κελιά, ξενώνας κλπ.

    Η ανέγερση της Μονής προσδιορίζεται το 1704 με κτήτορα της, τον ιερέα Αντώνιο Οικονόμου. Ο ιερέας Αντώνιος Οικονόμου άφησε όλη του την περιουσία στη Μονή της Αγίας Τριάδας με διαθήκη του το 1736 (πληροφορία από το Αρχείο της Ύδρας). Για τον ιερέα Αντώνιο, ο Αντ. Λιγνός (Δήμαρχος Ύδρας, Ακαδημαϊκός, ιστορικός και γιατρός),  έχει την άποψη ότι δεν ήταν ιερέας αλλά κτήτορας της Αγίας Τριάδας και ήταν ο παππούς του μετέπειτα πλοιάρχου που κήρυξε την επανάσταση στην Ύδρα, καπετάν Αντώνη Οικονόμου.

       Ο Παρθένιος υπήρξε ηγούμενος της Μονής στα τέλη του 18^ου αιώνα  και ο Χρύσανθος Καρατζάς (1839-1884), ήταν αυτός που επισκεύασε το Μοναστήρι γιατί είχε ερειπωθεί και αγόρασε την γη γύρω από αυτό.

     Στην διάρκεια του Επαναστατικού Αγώνα  του 1821 η Μονή της Αγίας Τριάδας πρόσφερε οικονομική υποστήριξη στους αγωνιζόμενους Έλληνες. Το 1825, ο Τσάμης Καρατάσσος αρχηγός ομάδας επαναστατημένων Ελλήνων οχύρωσε το Μοναστήρι για απόκρουση τυχόν εισβολής. 

Μια μεγάλη σε ένταση θύελλα το 1915, έκανε φοβερές καταστροφές στην Αγία Τριάδα αφού κατέστρεψε τον τρούλο και ένα μεγάλο μέρος της στέγης του καθολικού. Το 1916 ο μεγάλος Υδραίος ευεργέτης Γκίκας Ν. Κουλούρας αποκατέστησε με δικά του  έξοδα τις ζημιές της Μονής. 

Την τετραετία 1970-1974 έγινε ανακαίνιση στην Ιερά Μονή της Αγίας Τριάδας με την επίβλεψη του μακαριστού μητροπολίτη Ύδρας Ιερόθεου και εκείνη μάλιστα την εποχή μετατράπηκε σε Οίκο Πατερικής Διακονίας.   Το μοναστηριακό συγκρότημα παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά του ορθόδοξου τύπου μοναστηριών με την βυζαντινού ρυθμού εκκλησία στην μέση και γύρω της τα κτηριακά συγκροτήματα, είσοδος με καμάρα, κήπος, κτίσματα με τραπεζαρία, βιβλιοθήκη, κελιά, ξενώνας κλπ. Οι εικόνες του ναού πιθανότατα να έχουν αγιογραφηθεί από τον Υδραίο αγιογράφο Καρατζά. 

      Τα τελευταία χρόνια ο εφημέριος της ιστορικής ενοριακής εκκλησίας της «Υπαπαντής του Κυρίου» της Ύδρας  π. Θεόδωρος Θεοδοσίου λειτουργεί την Μονή και είναι η «κινητήριος δύναμη» για την συντήρηση, την προστασία και την λειτουργία του Μοναστηριού.

Από τηη ηλεκτρονική σελίδα: "Υδρας πολιτεία"

Η Αγία Τριάδα στον αρχαίο ελαίωνα της Αίγινας

    Σήμερα Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος στην Αίγινα δεν εορτάζουν μόνο ο ενοριακός ναός στο Βαθύ, ούτε η Ι. Μονή του Αγίου Νεκταρίου, την οποία ο Άγιος αφιέρωσε στην Αγία Τριάδα. Επίσης εορτάζει ένα πανέμορφο εκκλησάκι μέσα σε ένα μικρό αλσύλιο στην περιοχή Λιβάδι, (στο ελαιοτριβείο του Χατζόπουλου). Κυρίως όμως εορτάζει το ξωκλήσι  που βρίσκεται στον Ελαιώνα. Ο Ελαιώνας είναι μια περιοχή στους πρόποδες του Όρους, γεμάτος γέρικες αιωνόβιες ελιές. Πρόσβαση σε αυτήν την περιοχή υπάρχει μόνο από τη δεύτερη παραλία Μαραθώνα. Το τοπίο είναι μοναδικό. Το εκκλησάκι είναι άγνωστο ακόμα και σε πολλούς παλαιούς Αιγινήτες. Στην περιοχή υπάρχουν άλλα δύο ξωκλήσια, μια αρχαία στέρνα και αρκετές στάνες. Αν θελήσετε να επισκεφθείτε τον Ελαιώνα θα πρέπει να ξέρετε ότι θα πρέπει να οπλιστείτε με αρκετό κουράγιο για περπάτημα το οποίο όμως θα σας χαρίσει την εμπειρία μιας φύσης αλλοιώτικης για την Αίγινα

Κούνια που τους .....κούναγε

     

   Στη γειτονιά  επικρατούσε ησυχία. Οι τηλεοράσεις έπαιζαν κάποιο τούρκικο ενώ στην παραλία λίγοι λουόμενοι απολάμβαναν το απογευματινό τους θαλάσσιο λουτρό. Ο μεσήλικας κύριος με την άσπρη φανέλα άνοιξε αποφασιστικά την εξώπορτα του εξοχικού και έσπρωξε με δύναμη την κούνια μέχρι τον κάδο. Την άφησε εκεί. Η ώρα ήταν επτά και δέκα περίπου, Κυριακή 23 Ιουνίου 2013. Η ιστορία της ξύλινης κούνιας τελείωσε εδώ. Δίπλα στα σκουπίδια.  Οι πρώην ιδιοκτήτες της την ξεφορτώθηκαν σαν στυμμένη λεμονόκουπα. Τους ήταν άχρηστη πλέον. Ότι μωρό είχε να κουνήσει και να κοιμήσει  το κοίμησε. Μεγάλωσαν κι αυτά τα σκασμένα. Δε σεβάστηκαν ούτε τα χρόνια της, ούτε  τις πάλαι ποτέ υπηρεσίες που πρόσφερε, ούτε την ιστορία  της.  Από απόψε βρίσκεται δίπλα σε έναν κάδο στον παραλιακό δρόμο προς Σουβάλα, λίγο πριν τους Αγίους Αναργύρους. Είναι ξύλινη, γερή - όπως δείχνει η φωτογραφία - με συρταράκια από κάτω, και διαθέτει στρώμα και ροδάκια. Μετακινείται εύκολα.

   Αυτή τη στιγμή μπορεί να την έχει πάρει κάποιος. Αν όχι θα ξεροσταλιάσει για μέρες μέχρι να καταλήξει στη Σκοτεινή. Κι αν πιστεύει στην καύση των νεκρών μπορεί να της τύχει και μια αποτέφρωση.

   Όπως καταλαβαίνετε το θέμα μας δεν είναι η παροπλισμένη κούνια, αλλά  τα σκουπίδια.  Τα  εξοχικά  δέχθηκαν  τους πρώτους παραθεριστές και οι εργασίες ανακαίνισης , συντήρησης και καθαριότητας ξεκίνησαν. Μαζί με αυτές  και η προσπάθεια να απαλλαχτούμε από κάθε τι το περιττό. Το έργο το βλέπουμε κάθε χρόνο. Είναι ο κύκλος αυτός που θέλει με τον ερχομό των παλαιών ή άχρηστων συσκευών της κύριας κατοικίας να εκπαραθυρώνονται τα παλαιότερα του εξοχικού της Αίγινας. Αποτέλεσμα να αντικρίζουμε και πάλι μπαούλα, κομοδίνα, καναπέδες και ηλεκτρικές συσκευές, στρώματα και πολλά άλλα δίπλα στους κάδους. Σε τίποτα όμως δεν φταίμε εμείς και δεν είμαστε υποχρεωμένοι να αναπνέουμε, να αντικρίζουμε και να απολαμβάνουμε αυτό το θέαμα. που βάζει σε κίνδυνο και τη δημόσια υγεία.

Της γονατιστής....

    Επτά εβδομάδες μετά την ημέρα του Πάσχα, η Πεντηκοστή σε χρόνο που θεωρείται σαν ένα και που σε όλες τις ακολουθίες των ημερών δεν γονατίζαμε, όπως δεν γονατίζουμε στην Αναστάσιμη ακολουθία κάθε Κυριακής. Σήμερα λοιπόν, μετά τη λειτουργία, στον “εσπερινό της γονατιστής”, ευλογείται η πρώτη μετά το Πάσχα γονυκλισία, εξ ου και η μεγάλη γιορτή λέγεται και “της Γονατιστής”. Μιά μέρα μετά το μέγα Ψυχοσάββατο του “ροσαλιού το Σάββατο” που “να πάει και να μην έρθει”, οι ψυχές, που ήταν κατά τη θρησκευτική παράδοση κοντά μας, γυρνάνε στη θέση τους, στον άλλο κόσμο..
      Έγραψε  στίχους ο Κ.Χ.Μύρης και τραγούδησε ο Νίκος Ξυλούρης, σε μουσική Γ.Μαρκόπουλου, που ακούμε:

Τη μέρα της Πεντηκοστής,
τη νύχτα της γονατιστής
πάν’ οι ψυχές και κάθονται
βουβές στα περιβόλια.
Τρυπώνουν στις κρυφές γωνιές
μαζί με τις αράχνες
και μας κοιτούν αμίλητες
αθώρητες και μόνες.

      Κυριακή της Πεντηκοστής λοιπόν σήμερα. Πενήντα ημέρες από το Πάσχα. Μια από τις μεγαλύτερες Δεσποτικές εορτές της Εκκλησίας που θεωρείται και ως η γενέθλιος ημέρα της, διότι με τον ερχομό και την επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος στους μαθητές, ξεκίνησε το μεγάλο ιεραποστολικό έργο του Ευαγγελισμού των Εθνών, της διάδοσης του Ευαγγελίου σε όλο τον κόσμο. Συγχρόνως εγκαινιάζεται η Αγιοπνευματική περίοδος  στη ζωή της Εκκλησίας, διότι το Πνεύμα το Άγιο καθοδηγεί τα βήματα των Αποστόλων και όλων των μαθητών του Χριστού "εις πάσαν την αλήθειαν". Είναι η εποχή όπου δρα, φωτίζει, οδηγεί το Τρίτο Πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, το Άγιο Πνεύμα. Αυτήν την Κυριακή οι παλαιότερες γυναίκες την αποκαλούσαν ως Κυριακή  της "γονατιστής" διότι έπρεπε να γονατίσουν όταν ο ιερέας διάβαζε  τις ευχές  της γονυκλισίας  στα μισά περίπου της ακολουθίας του Εσπερινού της Εορτής.

«Πάμε από την αρχή, για τα βασικά…. Ξεκινάμε από το Α, όπως Αλληλεγγύη και Αισθητική»

     

«Πάμε από την αρχή, για τα βασικά…. Ξεκινάμε από το Α, όπως   Αλληλεγγύη και Αισθητική»…

  Ο Δ. Ποταμιάνος καταπιάνεται στο νέο του βιβλίο : "Αλληλέγγυες μέρες" από τις εκδόσεις Ποταμός, με το μεγάλο επίκαιρο και επιτακτικό όσο ποτέ θέμα της συνεργασίας των ανθρώπων. Της ποιότητας ζωής που την καθορίζουν οι συνιστάμενες της αλληλεγγύης, της ανθρωπιάς, της προσφοράς.

  Από την πρώτη γραμμή επισημαίνει ότι «η  Αλληλεγγύη έχει επιτέλους ξανά μεγάλη πέραση στις μέρες μας» . Όμως αμέσως διαχωρίζει τη θέση του και στέκεται αρνητικά έως και κριτικά απέναντι στη μόδα της φιλανθρωπίας έτσι όπως ασκείται  στις μέρες μας. Αντ’ αυτής προτείνει  στην πράξη  το καθαρό και ανόθευτο βίωμα  της συλλογικότητας, της αλληλεγγύης, της συν- δημιουργίας, της συνεργασίας πέρα και μακριά από τις φόρμες των κρατικών και μη κυβερνητικών οργανώσεων, των κατά  τόπους συσσιτίων αλλά και των δράσεων ανάλογων συλλόγων. Για ενίσχυση των όσων αναφέρει, παραθέτει ένα απόσπασμα άρθρου από την εφημερίδα «Νέα Εποχή»: «… από τις αναζωογονημένες περιφερειακές κοινότητες είναι που μπορούμε να περιμένουμε τις πιο δόκιμες και απολαυστικές συνάμα πρωτοβουλίες…. Και να η ευκαιρία σου (και η δική μου) να δράσουμε συλλογικά (με αίσθημα ατομικής ευθύνης) για να καταφέρουμε κάτι καλύτερο…. Όχι ο καθένας το βιολί του, Ορχήστρα να γίνουμε... Με τιμή Νεόπτωχος». Θεωρεί ο συγγραφέας ότι  η αλληλεγγύη  είναι σύμφυτη με την εξελικτική πορεία  του ανθρώπου. Είναι στοιχείο που διακρίνει τον άνθρωπο, τον ξεχωρίζει και του δίνει προοπτική και εξέλιξη. Διαβάζοντας τα κείμενα  του, έχεις  την εντύπωση ότι η γραφίδα  του είναι εμποτισμένη από το πνεύμα του Μακρυγιάννη, άλλωστε  γίνεται αναφορά  στο «ΝΕΟ ΕΜΕΙΣ» και συγχρόνως αποστάζει  την εμπειρία από των «Ελλήνων τις κοινότητες»  που κατόρθωσαν χάρη στο πνεύμα αυτό της αλληλεγγύης και της αρμονικής συμβίωσης του καθημερινού «δουναι και λαβείν  της ανταλλακτικής οικονομίας» να ξεπεράσουν τις όποιες δυσκολίες και να επιζήσουν είτε στην Τουρκοκρατία, είτε στη Μικρασία, στη Σμύρνη, στη Κωνσταντινούπολη, στη Θεσσαλονίκη. Είναι το βίωμα των προσφύγων του ’22 ή του ΄55 που μετάγγισαν την ελλαδική κοινωνία με τις αξίες  του πλούσιου κοινοτικά πολιτισμού τους και φύσηξαν έναν άλλον αέρα στις γειτονιές  της Δραπετσώνας, της Κοκκινιάς, της Καισαριανής του Βύρωνα. Εκεί που το καθημερινό φαγητό μπορεί να προερχόταν από το τσουκάλι της γειτόνισσας, ή το φουρνάκι της , όταν έφτιαχναν πίτες, ψωμιά, κάποιο γλυκό ή ακόμα και κρασί. Δοκίμαζε όλη η γειτονιά, έτρωγαν όλοι.

    Στο σημείο αυτό να καταθέσω  μια σκέψη που μου δημιούργησε η πρώτη παρουσίαση του βιβλίου που έγινε στη Θεσσαλονίκη από τη δημοσιογράφο Μαρία Χούκλη και το δήμαρχο της πόλης κ. Γιάννη Μπουτάρη. Ρώτησα τον κ. Ποταμιάνο αν αυτό ήταν σχεδιασμένο και μου απάντησε ότι ήταν σύμπτωση. Και σκέφτομαι ότι δεν θα μπορούσε να βρεθεί καλύτερος τόπος, καλύτερη πόλη, πιο ταιριαστή ατμόσφαιρα από τη Θεσσαλονίκη, μια πόλη στην οποία έζησαν αρμονικά και εν αλληλεγγύη  Αρμένιοι Εβραίοι, Σλάβοι, Έλληνες Τούρκοι, Πόντιοι, άνθρωποι με διαφορετική γλώσσα, θρησκεία, ήθη έθιμα, πολιτισμό.

   Μιλάμε για τις μικρές και μεγάλες κοινότητες που μπορούσαν να αυτοδιαχειρίζονται, να αντιμετωπίζουν τα όποια μικροπροβλήματα, να βρίσκουν πρακτικές και έξυπνες λύσεις για τα καθημερινά, που στόχευαν και στην κοινωνική συσπείρωση και αλληλεγγύη. Είναι αυτές οι κοινότητες που μας κατήργησε η Ευρώπη.

     Ωστόσο σε κάποια σημεία δεν μπορείς να μην εντοπίσεις  και επιδράσεις από τη μακραίωνη  Ορθόδοξη Πατερική Θεολογία και Ανθρωπολογία όταν διαβάζεις τη φράση: « Είναι χρέος του κάθε ατόμου η προσπάθεια να μπει στη θέση του άλλου, να νιώσει στο πετσί το κάθε τι που τον κάνει να υποφέρει… χωρίς να του διαφεύγει η παραμικρή λεπτομέρεια». Μια  άποψη που μας υπενθυμίζει τα Φιλοκαλικά κείμενα και την εκκλησιαστική εμπειρία άλλων αιώνων.

   Ο συγγραφέας συχνά – πυκνά  με αφορμή την επικαιρότητα δεν παραλείπει να σχολιάσει αλλά  και να καταθέτει την άποψη του για  το διαδίκτυο, την παιδεία και τα μαθήματα των σχολείων, την πολιτική, τις τρέχουσες συνήθειες, δεν παραλείπει να εκθειάσει κινήσεις και πρωτοβουλίες όπως του ΠΕΛΙΤΙ, ή τις «δικτυακά οργανωμένες πλέον συνδημιουργικές πρωτοβουλίες, εκτεινόμενες από το πεδίο των καινοτόμων παραγωγικών πρακτικών σε αυτό της συνεργατικής κατανάλωσης»

 Ακόμα να κάνει αναφορές στην αγαπημένη του Αίγινα και  τους εδώ φίλους του, και φυσικά για να μην ξεχνιόμαστε προσθέτει στο τέλος και κάποιες σύντομες συνταγές.

   Όμως δεν μπορούμε να μην αναγνωρίσουμε ότι  μέσα από τα γραπτά του αναδεικνύεται ένας μεγάλος ερευνητής, στοχαστής  και επιστήμονας ο οποίος παραθέτει πλήθος αναφορών σε κείμενα και ρήσεις μεγάλων συγγραφέων για να στηρίξει τις απόψεις του. «Ένας αναγεννησιακός στροβιλισμός χωνεμένων γνώσεων που αποτυπώνονται στο χαρτί με ωραία ελληνικά και ρέουσα γλώσσα», όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Μαρία Χούκλη.

   Ένας μήνυμα αισιοδοξίας απορρέει από το γραπτό του όταν λέει ή μάλλον  προβλέπει  ότι «οι επόμενες γενιές θα είναι πιο ομαδικές»  ή  κλείνοντας τον πρόλογό του γράφοντας ότι: « Αντί να επιχειρούμε πεισματικά να ελέγξουμε τις δύστροπες, επιθετικές και κακόβουλες ορμές μας, ας προσπαθήσουμε καλύτερα να εδραιώσουμε θεσμούς που αξιοποιούν το περίσσιο απόθεμα ευγένειας που επίσης υπάρχει μέσα μας».