Δευτέρα 27 Δεκεμβρίου 2021

Ο χριστουγεννιάτικος γίγαντας του λιμανιού.

Είναι η δεύτερη χρονιά  που ο Πύργος του Πειραιά  φορά  τα  γιορτινά  του και συμβάλει με την επιβλητική γιορτινή φιγούρα του στον εορταστικό διάκοσμο  του Πειραιά.

Σε μια πόλη που τα Χριστούγεννα φέτος έχουν την τιμητική τους με στολισμένους τους δρόμους και τις πλατείες ο Πύργος δεν θα μπορούσε να μην έχει κι αυτός  το μερτικό  του! 
Χρώματα ζεστά, εναλλάσσονται στους είκοσι και πλέον ορόφους του κτιρίου βγάζοντας αυτό τον γίγαντα από τη μοναξιά  του στην οποία ήταν καταδικασμένος επί δεκαετίες. Ήδη τα συνεργεία έχουν πιάσει δουλειά και οι πρώτες εργασίες έχουν αλλάξει  την εξωτερική όψη του με μεγάλου κτιρίου.
Η φωτεινή του φιγούρα ορατή από πολλές γειτονιές  του Πειραιά, δίνει χρώμα  στις Χριστουγεννιάτικες νύχτες  της πόλης.



 

Προσφορά αγάπης από τους μαθητές του 1ου Γυμνασίου.

Παραμονές  των Χριστουγέννων οι μαθητές και οι μαθήτριες  του 1ου Γυμνασίου Αίγινας προσέφεραν για την παρασκευή του συσσιτίου του Λεουσείου Ιδρύματος χρηματικό ποσό που συγκέντρωσαν μετά από πρωτοβουλία της Θεολόγου καθηγήτριας του σχολείου κ. Π. Κυριακοπούλου. 
Το ποσόν μαζί με ένα μπουκάλι λάδι που προήλθε από τις ελιές  στο προαύλιο του σχολείου, παρέλαβε ο υπεύθυνος  για το συσσίτιο π.Νεκτάριος Κουκούλης και ο ταμίας  του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος κ. Κ. Παπαγεωργίου. Οι ελιές μαζεύτηκαν στο πλαίσιο  του μαθήματος  της Οικιακής Οικονομίας που διδάσκει η κ. Ε. Ιγνατιάδου.

 

Χριστουγεννιάτικες ιστορίες μεταξύ Πειραιά και Αίγινας.

                                        


Οι μέρες των εορτών προσφέρονται για ανάγνωση βιβλίων. Ιδιαίτερα  μυθιστορημάτων, διηγημάτων που μας ταξιδεύουν στον κόσμο της μυθοπλασίας. Στις μικρότερες ηλικίες παλαιότερα, αγαπημένα αναγνώσματα ήταν οι χριστουγεννιάτικες ιστορίες  των  Παπαδιαμάντη, Μωραΐτίδη, Στ. Δάφνη και άλλων Ελλήνων συγγραφέων αλλά  και ξένων. Ιστορίες  που έχουν βοηθήσει  πολλά παιδιά να μπουν στο κλίμα και την ατμόσφαιρα των ημερών.

     Τα  τελευταία  χρόνια  στα βιβλιοπωλεία  της Αίγινας κυκλοφορούν χριστουγεννιάτικες ιστορίες  για "μεγάλα παιδιά". Ιστορίες από  τα Χριστούγεννα προηγούμενων δεκαετιών  με πρόσωπα και χαρακτήρες οικείους, γνωστούς, αναγνωρίσιμους. Η μυθοπλασία μπερδεύεται με την πραγματικότητα  ή καλύτερα δανείζεται στοιχεία της, ονόματα, συνήθειες, τόπους και εποχές. Έχοντας ως κεντρικό άξονα τη θάλασσα  που χωρίζει τον Πειραιά από την Αίγινα, η υπόθεση τους εκτυλίσσεται στους δρόμους του Πειραιά, στα παλαιά καταστήματα, στις θρυλικές πλέον γειτονιές, στο λιμάνι, μέσα στα πλοία της γραμμής του Αργοσαρωνικού ακολουθώντας τα δρομολόγια τους, στα στενά δρομάκια της Αίγινας.

  Τα  διηγήματα όπως: "Δύο παρά είκοσι", "Χαρά Θεού", "Χρυσαφένια, "Μαίρη Christmas", "Η Μπιρμπίλω", "Η Ιωάννα  των Θεοφανείων", «Ένας άγγελος στα κεραμίδια», «Χριστούγεννα τον Αύγουστο», "Η γιαγιά Singer", θα μπορούσαν άνετα να αποτελέσουν μια συλλογή χριστουγεννιάτικων διηγημάτων του καιρού μας. 

   Κεντρικό  θέμα  τα πρόσωπα  που αναζητούν τα Χριστούγεννα. Που προσπαθούν πέρα από δυσκολίες, απώλειες, αναποδιές να ζήσουν τα δικά  τους Χριστούγεννα με  τα πρόσωπα  που αγαπούν και θέλουν κοντά  τους.

    

Όπως η "Σοφία" από  το "Δύο παρά είκοσι" που ξενιτεύεται για να ζήσει  τις ημέρες  των εορτών στο σπίτι του γιού της στον Πειραιά, ή ο Αντώνης στο "Χαρά Θεού" που ανυπομονεί να βουτήξει για το σταυρό την ημέρα  των Θεοφανείων, ο Μιχάλης  που μεταμορφώνεται σε Santa Claus   για να βγάλει το μεροκάματο στην πλατεία συντάγματος στο "Μαίρη Christmas" αλλά  και η "Χρυσαφένια" το τρεχαντήρι  που έρχεται από τα Κατάπολα  της Αμοργού στην Αθήνα για να μετατραπεί σε  "φάτνη" για άστεγους, μέχρι την "Μπιρμπίλω"  που με  τη γρουσουζιά  της αφήνει μισοτελειωμένο το δέντρο στο σπίτι της Μαριάνθης ή την "Ιωάννα  των Θεοφανείων"  που ζει  τις  δικές  της απώλειες και λαχταρά  τα Θεοφάνεια για να πετάξει  τα περιστέρια τη στιγμή της ρίψης  του Σταυρού.

                                           

Ο "Ένας άγγελος στα κεραμίδια"  πάλι είναι  μια ιστορία που διαδραματίζεται σε ένα μικρό νησί όπου καταφθάνουν κύματα από πρόσφυγες. Πρόσωπα και ψυχές ταλαιπωρημένες που έρχονται να τοποθετηθούν απρόσκλητα στο κάντρο των εορτών μας.

 Ένας διαφορετικός επισκέπτης  θα έρθει και θα ταράξει  τις ήρεμες  μέρες των Χριστουγέννων  σε  ένα μικρό νησί. Ένας πρόσφυγας που  θα βάλει σε δοκιμασία τις αντοχές, τα αισθήματα, τα πιστεύω  των  απλών και καθημερινών ανθρώπων. Ένας «άγγελος» που με τις φτερούγες του θα ξυπνήσει μνήμες αλλά και θα  οδηγήσει στα μονοπάτια της αληθινής αγάπης.

    Τελικά η παρουσία του ξένου αποτελεί απειλή για τα δικά μας Χριστούγεννα;

                                        

«Τα  Χριστούγεννα  τον Αύγουστο» είναι μια αλλιώτικη  ιστορία που ξεκινά από τη δεκαετία του ’70 και φθάνει ως τις μέρες μας, έχοντας ως κεντρική ηρωίδα  τη Ρίτα, μια παλιά ταξιθέτρια του κινηματογράφου «Σπλέντιτ» στο Πασαλιμάνι του Πειραιά. Η ιστορία μιας αγαθής και απλής ψυχής που κάποια στιγμή αποφασίζει  να γιορτάσει Χριστούγεννα τον Αύγουστο.

Η ιστορία ξεκινά από την Παλιά Κοκκινιά  και την οδό Θηβών, περνά από το Πασαλιμάνι και καταλήγει - μετά από πολλά σκαμπανεβάσματα  - στην Αίγινα. Παρακολουθούμε τους ήρωες της ιστορίας μας από τη δεκαετία  του '70 έως τις μέρες μας παράλληλα με τα σημαντικά γεγονότα που σφράγισαν αυτές  τις εποχές.

 Η  Ρίτα από βοηθός  στο κουρείο του πατέρα της στην Οδό Θηβών καταλήγει ταξιθέτρια  σε ένα από τα μεγαλύτερα σινεμά στο Πασαλιμάνι. Ταυτίζει τη ζωή της με αυτό ώσπου συναντά το Θόδωρο σε ένα δρομολόγιο  του "Γεώργιος Διόγος" προς Αίγινα.

Οι ζωές  τους συναντιούνται και ενώνονται. Ζουν τα δικά  τους Χριστούγεννα, άλλα ευτυχισμένα και άλλα.... σημαδεμένα.

Οι δυο τους φτιάχνουν το δικό τους παράδεισο  στην Αίγινα και ζουν έτσι όπως ονειρεύτηκαν. Μόνο που στη ζωή της Ρίτας όταν  της συνέβαινε κάτι, ήταν....  Χριστούγεννα!


"Η  γιαγιά Singer" έρχεται να προστεθεί στη σειρά  των προηγούμενων ιστοριών που έχουν κυκλοφορήσει και παρουσιαστεί στην Αίγινα και στον Πειραιά.

 Η  γιαγιά Singer καθισμένη σε ένα παγκάκι  της πλατείας Αλεξάνδρας  στο Πασαλιμάνι, και έχοντας από πριν συμπληρώσει τη βεβαίωση με το νούμερο 6, εν μέσω καραντίνας, έχει καρφωμένο το βλέμμα  της απέναντι .... στο νησί. Και θυμάται, όπως κάθε γυναίκα  της  ηλικίας της. Θυμάται όλα εκείνα  τα ταξίδια που έκανε  από το 1972 παραμονές των Χριστουγέννων στην Αίγινα  για να επισκεφθεί  την άρρωστη μάνα  της...

Από  το μυαλό  της παρελαύνουν πρόσωπα που αγάπησε, που μίσησε, που έδιωξε από κοντά της. Η ίδια έχει πλέον περάσει  στην εποχή των μεγάλων αφέσεων και αποζητά  τη συγνώμη....

Η ιστορία  μας μεταφέρει σε έναν θάλαμο νοσοκομείου όπου δύο γυναίκες που μισήθηκαν για μια ολόκληρη ζωή, βρίσκονται αντιμέτωπες μετά από πολλά χρόνια, ανήμπορες πάνω στο κρεβάτι  του πόνου.

Λίγο πριν τα Χριστούγεννα του 2011.

 Από τον Πειραιά, στην Αίγινα, στη Νάξο και στην Αμοργό, μίλια και χιλιόμετρα Χριστουγέννων στις σελίδες  εννέα διηγημάτων  που διατίθενται στο βιβλιοπωλείο "Λυχνάρι"

Ευχαριστίες  στην εικαστικό στην κ. Ιωάννα Καφίδα  για το εξώφυλλο του βιβλίου  «Μαίρη  Christmas”  και  τον αρχιτέκτονα κ. Ιωάννη Δέδε  για  το εξώφυλλο του βιβλίου: «Χαρά Θεού» και ασφαλώς  την κ. Ματούλα Ρούσσου για  την επιμέλεια  όλων τωνβιβλίων.


 










 

 

Κυριακή 26 Δεκεμβρίου 2021

Ο δίκαιος Ιωσήφ, ο μνήστωρ της Μαρίας.



Τον βλέπουμε πάντα σε μεγάλη ηλικία, σκυφτό, σκεφτικό, γαλήνιο όμως και συνετό. Είναι ο μνήστωρ Ιωσήφ, ο θετός πατέρας  του Ιησού, ο μνηστήρας  της Μαρίας, αυτός που εξυπηρέτησε  το  σχέδιο του Θεού και προστάτεψε την μικρή Μαρία  και την εγκυμοσύνη της. Στα Ευαγγέλια υπάρχουν ελάχιστα στοιχεία  για τον Ιωσήφ - που στα Εβραϊκά το όνομα του σημαίνει, "αυτόν που ο Θεός  τον έκανε τέλειο".
Ο  Ιωσήφ  ήταν ήδη χήρος από τον πρώτο  του γάμο και είχε παιδιά. Με  την παρουσία  του στο πλευρό της Μαρίας γίνεται υπόδειγμα ταπείνωσης και υπακοής στο Θείο Θέλημα. Σιγά  - σιγά  τις πρώτες εντυπώσεις και αμφιβολίες  του για την Παναγία αντικαθιστά  η πίστη. Από την αμφιβολία περνά στην πίστη και υπηρετεί στο ακέραιο το Θεϊκό σχέδιο  της Εναθρωπήσεως  του Υιού του Θεού.
Επειδή δεν είχε συζυγικές σχέσεις με τη Μαρία γι' αυτό και στις εικόνες  τον βλέπουμε να στέκεται μακριά από το βρέφος, αρκετά σκεφτικό και προβληματισμένο και να συζητά με έναν γέρο που στην εικόνα συμβολίζει  τον διάβολο. 
Σπάνια θα τον δούμε δίπλα  στη Μαρία και στο Βρέφος στην εικόνα  της Γεννήσεως (όπως στην πρώτη φωτογραφία).
Ο Ιωσήφ δέχεται αρκετές επισκέψεις από τον άγγελο ο οποίος κατευθύνει τα βήματα  της Αγίας Οικογένειας πριν και μετά  τη Γέννα.

Ο  Ιωσήφ παραμένει πιστός μέχρι τέλους δίπλα  στη Μαρία, εργάζεται στο ξυλουργείο του κι εκεί δέχεται να εργασθεί και ο μικρός Ιησούς.
Σήμερα Κυριακή 29 Δεκεμβρίου η Εκκλησία  τιμά  τη μνήμη του.



 

Παρασκευή 24 Δεκεμβρίου 2021

Ευχές για αληθινά, ειρηνικά, παντοτινά Χριστούγεννα.


Φορητή εικόνα από την Παχεία Ράχη της Αίγινας.


 Τα  Χριστούγεννα, η εορτή που τελείται σε ενεστώτα  χρόνο και επαναλαμβάνεται  αιωνίως και βιώνεται  σιωπηλώς σε ψυχές  ταπεινές και αγιασμένες, είναι η μεγάλη πρόκληση και πρόσκληση στους καιρούς περισσότερο από ποτέ. Η διέξοδος από  την αποξένωση τη  θλίψη, την απογοήτευση, την κατήφεια, τη μιζέρια του σύγχρονου πολιτισμού του 21ου αιώνα.

Σήμερα  λοιπόν γεννήθηκε  η ελπίδα, ένα βρέφος που κομίζει στις μέρες μας το ουράνιο  φως και την ανέσπερη χαρά.

ΧΡΟΝΙΑ  ΠΟΛΛΑ  

με  την ευχή για αληθινά, ειρηνικά, παντοτινά 

ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ.

Γιώργος Μπήτρος.

Λεπτομέρεια από τον Ναό των Ταξιαρχών  Παλαιάς  Χώρας Αίγινας.

Χριστούγεννα στην Παχιοράχη.

                                         

Απόψε η καμπάνα στον ενοριακό ναό  της Παχείας Ράχης θα σημάνει  τη Γέννηση του Χριστού. Στο μυαλό μας έρχεται η απέριττη εικόνα  της Γέννησης  που υπάρχει στο ναό, έργο ενός ταπεινού αγιογράφου. 

Η τοιχογραφία πάνω από τη βορινή είσοδο  του Ιερού Ναού του Αγίου Διονυσίου στην Παχεία Ράχη αποσπά  την προσοχή μας για την απλότητα, την γενναιοδωρία  των χρωμάτων αλλά και τη βαθιά θρησκευτικότητα  του αγιογράφου της.
Έχοντας  στη διάθεση του μια μεγάλη επιφάνεια  τοίχου ιστορεί το γεγονός  υποδειγματικά αποφεύγοντας καθετί  το περιττό. Μια απλή εικόνα που εστιάζει  στη γέννηση και μόνο σε αυτήν.
Με  χαρακτηριστικά  Ναΐφ  ζωγραφικής, θα έλεγε κάποιος, ή λαϊκής  τέχνης  θα προσθέταμε, ο αγιογράφος τοποθετεί το θέμα του ακριβώς πάνω από την καμάρα  της πόρτας. Απεικονίζει  τα δύο πρόσωπα  την Παναγία και τον Ιωσήφ γονατιστούς σε ένδειξη σεβασμού και το Θείο Βρέφος στο κέντρο έχοντας πάνω από τη φάτνη τον αστέρα. Οι βοσκοί προσκυνούν ταπεινά ενώ στο βάθος διακρίνονται οι τρεις μάγοι  να έρχονται έφιπποι. Η φύση γύρω από το σπήλαιο με φτωχή βλάστηση και πολλά  πρόβατα να βόσκουν αμέριμνα. Ένας έναστρος εκτυφλωτικά λαμπερός ουρανός  φωτίζει το γεγονός  και δηλώνει τη συμμετοχή  όλης  της κτίσης στη  Γέννηση  του Σωτήρα.
Είναι  τέτοια η απλότητα  της εικόνας  που προκαλεί συγκίνηση   και κατάνυξη παρά  το γεγονός ότι δεν τηρεί  τις γνωστές  βυζαντινές  φόρμες.

Η τεχνική αλλά  και τα χρώματα που χρησιμοποιούνται θυμίζουν έντονα  τις παραστάσεις  του καθολικού της Ιεράς Μονής  της Χρυσολεόντισσας. Εύκολα μπορεί  να παρασυρθεί κάποιος  και να συμπεράνει πως η εικόνα αυτή  θυμίζει τις φάτνες  της Δύσης. Οι επιρροές είναι εμφανείς.

Ο χρωματισμός, το ύφος οι μορφές  είναι πλήρως εναρμονισμένες  με το γενικότερο αγροτικό  τοπίο  της περιοχής και  η αφόρμηση της  έχει  ως βάση  την ενασχόληση  των κατοίκων με την κτηνοτροφία. 

Μετά  τη συντήρηση  που δέχθηκε ο ναός  την προηγούμενη δεκαετία τα χρώματα εντυπωσιάζουν, βρίσκονται σε απόλυτη αρμονία μεταξύ τους και εκπέμπουν ηρεμία  στην ψυχή  μας.

 

Πέμπτη 23 Δεκεμβρίου 2021

Η Γέννηση του Χριστού στην Ομορφοκκλησιά της Αίγινας.

                                 

Τα  Χριστούγεννα έφθασαν. Δίπλα  στις προετοιμασίες και τα υγειονομικά μέτρα, παράλληλα με το άγχος και την αβεβαιότητα  των ημερών, εμείς ας  δώσουμε  την ευκαιρία  στον εαυτό μας  να ηρεμήσει και να εμβαθύνει  στο γεγονός  της λύτρωσης. Στα  Χριστούγεννα  του Θεανθρώπου μέσα από τις εικόνες της Γέννησης που υπάρχουν στην Αίγινα. Σπάνιες και άγνωστες  στους πολλούς εικόνες ιστορημένες με  μεγάλη ευλάβεια  και υπακοή στην βυζαντινή παράδοση.

        Μια σπάνια και πανέμορφη εικόνα της Γέννησης δημοσιεύουμε  από την εκκλησία των Αγίων Θεοδώρων ή αλλιώς "Ομορφοκκλησιά " Αίγινας. Η βυζαντινή αυτή εικόνα αποπνέει μια απλότητα και ταπείνωση με τις μορφές της να αντανακλούν τον λαϊκό τρόπο απόδοσης και σύλληψης τους από τον αγιογράφο. Εντυπωσιάζουν οι μορφές και δεν ενοχλούν οι ασυμμετρίες και τα μεγέθη των εικονιζόμενων προσώπων. 
Αν κάτι όμως προκαλεί  μεγαλύτερη εντύπωση είναι η σκηνή του θηλασμού του Θείου Βρέφους από την Παναγία. Κάτι που δεν  συναντάμε σε ανάλογες εικόνες. Ίσως να αποτελεί και μια μοναδικότητα.
Η εικόνα διατηρεί όλο  τον εικονογραφικό κύκλο ή ενότητες ανάλογων εικόνων. Συνυπάρχουν σε διαφορετικά μεγέθη οι μάγοι, οι βοσκοί, οι άγγελοι, οι δύο γυναίκες που πλένουν το βρέφος, ο Ιωσήφ και ο γέροντας με τον οποίο συνομιλεί.
Το αστέρι κυριαρχεί  στο κέντρο και ψηλά ενώ το σπήλαιο  περιγράφεται με απαλές  γραμμές. Η έλλειψη χώρου, μεγάλης διαθέσιμης επιφάνειας, έχουν οδηγήσει  τον αγιογράφο να συμπεριλάβει όλα  τα γεγονότα και τις μορφές και να μην υπολογίσει συμμετρίες και φόρμες.
Σκοπός  τη εικόνας αναδεικνύεται πως είναι αυτός  της διδαχής των πιστών και μόνον αυτός. 


                                                   
    Η Ομορφοκκλησιά είναι το βυζαντινό κομψοτέχνημα που βρίσκεται στην περιοχή του Γενικού Λυκείου Αίγινας, στον Ασώματο λίγο πιο πάνω από την Αγία Βαρβάρα. Σύμφωνα με τους αρχαιολόγους είναι το καλύτερα διατηρημένο βυζαντινό μνημείο της Αίγινας που η ανέγερση του χρονολογείται στα τέλη του 12ου αιώνα. Σύμφωνα με επιγραφές του ναού, το κτίσμα συνδέεται με την οικογένεια Σαγομαλά ή Ζυγομαλά. Ο ναός αρχιτεκτονικά είναι μονόχωρη βασιλικού ρυθμού και στο εσωτερικό της είναι εικονογραφημένη  με τοιχογραφίες που καλύπτουν όλο το εορτολογικό κύκλο του Εκκλησιαστικού έτους. Οι αγιογραφίες οι οποίες χρονολογούνται από τα τέλη του 13ου αιώνα σήμερα διατηρούνται σε εξαιρετική κατάσταση χάρη στην σωτήρια επέμβαση που υπέστησαν το 1966 με καθαρισμό και σταθεροποίηση του κονιάματος. Οι αγιογραφίες αυτές έχουν αξιολογηθεί από τον καθηγητή Γ.Σωτηρίου (1925) και έχουν εκτιμηθεί ως αξιολογότατα μνημεία βυζαντινής αγιογραφίας.

Η κόρη του Λιμενάρχη στην παλιά Αίγινα.

Μια απρόσμενη επίσκεψη δεχθήκαμε χθες τελευταία ημέρα της έκθεσης με τις έγχρωμες φωτογραφίες της παλαιάς Αίγινας. Αφορμή η φωτογραφία που α...