Ο Κώστας Χάνος θυμάται το Μίκη Θεοδωράκη.

 

Ο αείμνηστος Κώστας Χάνος, ο εμβληματικός μαχητής της αριστεράς και κοινωνικός αγωνιστής μας άφησε στο βιβλίο του «Η Οδύσσεια  της ζωής μου στον 20^ο αιώνα» που κυκλοφόρησε το 2010  στην Αίγινας, στιγμές από τον αγώνα του, πάντα στρατευμένος στους κόλπους της αριστεράς, στιγμιότυπα μιας  σκληρής ζωής γεμάτης στερήσεις, εξορίες, αγώνα.

Μέσα  σε αυτό το βιβλίο καταγράφονται συναντήσεις  του Κ. Χάνου με σημαντικά πρόσωπα της διανόησης, της πολιτικής, της τέχνης. Τον συναντάμε μικρό να κοιτά  τον πανύψηλο Νίκο Καζαντζάκη που φιλοξενείται στο σπίτι τους στην οδό Αφαίας, αλλά και πολλά πρόσωπα  της αριστεράς  στις εξορίες στην Ικαρία και την Μακρόνησο.

Με  το Μίκη Θεοδωράκη ο Κώστας Χάνος μοιράστηκαν μαζί το ίδιο «δωμάτιο» της εξορίας στην Ικαρία. Έκτοτε η γνωριμία  τους έδεσε και συνεχίστηκε τα επόμενα χρόνια.

Ας ακολουθήσουμε τις μνήμες  του Κώστα Χάνου:

Στην Ικαρία και τη Μακρόνησο.

1946 – 1949.

   Στο χωριό Δάφνη της Ικαρίας παραμείναμε για ένα χρόνο περίπου. Επειδή όμως ο Εμφύλιος είχε φουντώσει και στην Ικαρία και πολλοί ντόπιοι είχαν φύγει στα βουνά, δεν μας άφηναν να κυκλοφορούμε, αλλά να είμαστε περιορισμένοι στα σπίτια. Μέναμε σε σπίτια που παραχωρούσαν οι Ικαριώτες και για τα οποία το νοίκι το πλήρωνε το κοινό ταμείο της κολεκτίβας ή κάποιες φορές  τα σπίτια παραχωρούνταν δωρεάν.

    Το ευτύχημα είναι ότι το χωριό δεν είχε χωροφυλακή – λόγω του γεγονότος ότι ήταν μακριά από τη Χώρα, γίνονταν μόνο  έφοδοι. Έτσι μπορούσαμε να κυκλοφορούμε στο χωριό. Αναγκαζόμασταν να πηγαίνουμε δύο φορές την ημέρα να δίνουμε το παρόν στο κοντινό  μεγαλοχώρι την Ακαμάτρα, όπου υπήρχε σταθμός Χωροφυλακής. Έτσι περνούσαμε τον καιρό περπατώντας και συζητώντας. Με τον Μίκη Θεοδωράκη μείναμε για ένα χρόνο στο ίδιο δωμάτιο. Το κράτος τότε έδινε 5 δραχμές κατ’ άτομο για διατροφή. Με  καλή  διαχείριση που έκανε η ομάδα το φαί δεν μας έλειψε καθόλου.

   Η ζωή στην κολεκτίβα της Δάφνης συνεχιζόταν με την καθημερινή ρουτίνα  να σπάει από το προσκλητήριο στην Ακαμάτρα με το μοίρασμα του ταχυδρομείου που όλοι το περίμεναν για να μάθουν κάτι από τους δικούς τους. Ένα  γεγονός που μας συντάραξε ήταν , όταν μάθαμε ότι ο σύντροφός μας Δάνης  που ήταν άρρωστος από το στομάχι του και πέθανε αβοήθητος από γαστροραγία. Έγιναν διάφορες ενέργειες στη χωροφυλακή και με ένα  πρόχειρο φέρετρο και αφού σκάψαμε τον τάφο του, τον θάψαμε τραγουδώντας το «πέσατε αδέλφια θύματα εσείς  και με σφιγμένες γροθιές περάσαμε και είπαμε το τελευταίο αντίο. Τα  πράγματα άρχισαν να χειροτερεύουν όταν  ορισμένοι Ικαριώτες από το  χωριό Καραβόσταμο, πήραν τα όπλα και κτύπησαν χωροφύλακες. Σε αντίποινα έβαλαν φωτιά  στα σπίτια τους. Εμείς ουσιαστικά όμηροι, βλέπαμε τα γεγονότα χωρίς να μπορούμε να κάνουμε τίποτα. Τα σχέδια τους φάνηκαν, όταν μας μαζέψανε από όλα τα χωριά που ήταν κοντά στον Εύδηλο και μας στρίμωξαν σε κάτι παλιά κτίρια αποθήκες……..

   Στο χρόνο που μείναμε στην Ικαρία, κάναμε πολιτικές συζητήσεις, μαθήματα Αγγλικών με έναν καθηγητή το Συριανό και το βράδυ που είχε φεγγάρι καθόμαστε σε ένα τοιχάκι ο Μίκης, ο Πανδής ο μαθηματικός, πατέρας του τραγουδιστή και ο Γρυμπιλάκος ο μαθηματικός. Ο Μίκης δίνοντας μας τον τόνο τραγουδούσαμε τα ρεμπέτικα της εποχής, όπως «η γυναίκα είναι  φίνα ντερμπεντέρισσα». Τότε ήταν που μας είπε  ότι  γράφει μια συμφωνία: «Το πανηγύρι της Άση Γωνιάς» που ήταν το μοναστήρι που γινόταν το πανηγύρι στην Κρήτη.

   Όταν άρχισε ο ανταρτοπόλεμος από ντόπιους στην Ικαρία κατά τμήματα μας πήραν   με αρματαγωγά και κορβέτες και μας οδήγησαν στη Μακρόνησο όπου μπήκαμε στο 4^ο Τάγμα στο οποίο σχεδόν ήταν κάποιοι από την ηγεσία του κόμματος όπως ο Σαράφης, ο Γαβριηλίδης.

 ΜΑΚΡΌΝΗΣΟΣ

    Μόλις φτάσαμε στην Μακρόνησο είχαν προετοιμάσει κάπως την πλαγιά μιας χαράδρας για μας «φιλοξενήσει». Πρόχειρα στημένες σκηνές  αμερικάνικης κατασκευής με χωρητικότητα  12 ατόμων, έξι από τη μια μεριά και έξι από την άλλη και  στη μέση δύο  στυλοβάτες από καλάμι μπαμπού. Τα όρια του κλοβού ήταν από τα υψώματα μέχρι την άκρη της θάλασσας……..

 Γενικά πάνω στην Μακρόνησο υπήρχε ένα κλίμα τρόμου. Για να επιτείνουν τον τρόμο αυτό, αυτούς που είχαν πάρει για τα στρατιωτικά σώματα ή  όσους είχαν απαλλαχτεί, τους επέστρεφαν  με σπασμένα κεφάλια ή χέρια ώστε να αναγκαστούν να υπογράψουν δήλωση μετανοίας, αλλά  βλέποντας τους   να φοβηθούμε και να υπογράψουμε. Το Μίκη Θεοδωράκη τον βασάνισαν πολύ με αποτέλεσμα να καταλήξει στο 401 Στρατιωτικό Νοσοκομείο. Στη  Μακρόνησο έμεινα περίπου  δύο  χρόνια, μέχρι το τέλος  του 1949. Οι συνθήκες ήταν φοβερές. Υπήρχε περίπτωση, επειδή η τροφοδοσία γινόταν από Λαύριο, να μην μπορούν να  έρθουν τα καΐκια ούτε η υδροφόρα λόγω τρικυμίας. 

   Τον Αύγουστο του 1949 τελείωσε η παραμονή μου στη Μακρόνησο.

ΜΕΤΑ   ΤΗΝ  ΜΑΚΡΟΝΗΣΟ.

   Ο Μίκης Θεοδωράκης – όπως έμαθα αργότερα, όταν ήμουν ακόμα στην εξορία - ήρθε  ένα μεσημέρι στο σπίτι  μας για να πει στην Άννα ότι είμαι καλά και θα γυρίσω σύντομα. Μάλιστα  του έκανε και το τραπέζι. Τον Μίκη τον είδα για τελευταία φορά από κοντά στο Δήμο Νίκαιας που είχε πάει μαζί με τον ποιητή Χριστοδούλου. Πήγα μαζί με τον Τάκη για να τον χαιρετίσω.

 

 

Τελευταίο διήμερο για την έκθεση "ΗΡΩΟΝ" στον Πύργο του Μάρκελου.

Τελευταίο διήμερο για την πολύ επιτυχημένη έκθεση "ΗΡΩΟΝ" σε επιμέλεια Ίριδος Κρητικού στον Πύργο του Μάρκελου. Εκτίθενται με αφορμή την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση, έργα  της Μαίρης Γαλάνη - Κρητικού, Βαρβάρας Μαυρακάκη, Μίκας Βογιατζή, Παναγιώτη Μαρίνη και Νεκτάριου Αποσπόρη.

Η  έκθεση λειτούργησε ως μια προ - Φεστιβαλική εκδήλωση του 12ου Φεστιβάλ Φιστικιού.

Ώρες  λειτουργίας: Σάββατο 4/9 11.00 - 13.00 και  19.00 -21.00 . Κυριακή 5/9 πρωί: 11.00 - 13.00

 

Η Αμάντα Μιχαλοπούλου έκλεισε μοναδικά τις Αυγουστιάτικες βραδιές της Καποδιστριακής Βιβλιοθήκης.

Την  Τετάρτη  1 Σεπτεμβρίου ολοκληρώθηκαν οι "Αυγουστιάτικες βραδυές"  που οργάνωσε η Καποδιστριακή Δημόσια Βιβλιοθήκη Αίγινας στον κήπο του Εϋνάρδειου.

Πέντε  βραδιές  που κατόρθωσαν να συγκεντρώσουν μεγάλο αριθμό κοινού, να προωθήσουν την εξωστρέφεια  της Βιβλιοθήκης και να την εγγράψουν δυναμικά στον πολιτιστικό χάρτη  του νησιού.

"Κάθε Τετάρτη στο Εϋνάρδειο με ένα βιβλίο" για την Αίγινα και όχι μόνο. Πέντε βραδιές που κράτησαν συντροφιά  στους φίλους του βιβλίου και της Αίγινας και έδωσαν υλικό  για αναστοχασμό και ερεθίσματα για ανάγνωση.

Η τελευταία Τετάρτη είχε καλεσμένη τη συγγραφέα και δημοσιογράφο Αμάντα Μιχαλοπούλου που με αφορμή τα παιδικά  της καλοκαίρια στην Αίγινα, παρουσίασε  ένα σύνολο αναφορών για την Αίγινα στη λογοτεχνία από  την αρχαιότητα ως σήμερα. Το θέμα  της είχε  τίτλο: "Αυτό  το όμορφο μαλακό νησί" και ενίσχυσε  την παρουσίαση  του με αποσπάσματα  από λογοτεχνικά  βιβλία.

Η παρουσίαση πλαισιώθηκε από μικρή έκθεση λογοτεχνικών βιβλίων για  την  Αίγινα. Τμήμα  των εκθέσεων που είχαν πραγματοποιηθεί μέχρι το 2016 στο Πνευματικό Κέντρο Κυψέλης.

Ο κ. Γιώργος Καλόφωνος πρόεδρος  του Εφορευτικού Συμβουλίου της Βιβλιοθήκης ευχαρίστησε όλους όσους συνέβαλαν  στην επιτυχία  των εκδηλώσεων.

 

Με κατάνυξη η πανήγυρις της Ανακομιδής των λειψάνων του Αγίου Νεκταρίου.

Με κατάνυξη και εκκλησιαστική λαμπρότητα τελέστηκε σήμερα  2/9 ο πανηγυρικός εσπερινός  για την εορτή της ανακομιδής των λειψάνων του Αγίου Νεκταρίου.

Με λιγότερο κόσμο και χωρίς τα πλήθη των προσκυνητών από πολλές περιοχές της Ελλάδας και του εξωτερικού αλλά  με τάξη και τήρηση  των υγειονομικών πρωτοκόλλων, ο εσπερινός σήμανε στις επτά  το απόγευμα. Χοροστάτησε ο οικείος Μητροπολίτης Ύδρας Σπετσών και Αιγίνης κ.κ. Εφραίμ πλαισιωμένος από τους ιερείς  της Αίγινας. ΄Εψαλλε  χορός ψαλτών που διηύθυνε ο αρχιμανδρίτης και ιεροκήρυκας Τροιζηνίας π. Αυγουστίνος.

Ο  Σεβασμιώτατος λίγο πριν το πέρας του Εσπερινού μίλησε κάνοντας πυκνές αναφορές  στο βιβλίο του Αγίου Νεκταρίου "Γνώθι σαυτόν" αναφερόμενος  στις διώξεις  και συκοφαντίες που δέχθηκε ο Άγιος αλλά και στον τρόπο που τις αντιμετώπισε.

Η  3η Σεπτεμβρίου είναι η ημέρα μνήμης της ανακομιδής των λειψάνων του Αγίου Νεκταρίου και αποτελεί μια πολύ σημαντική ημέρα όχι μόνο για  την Αίγινα αλλά για όλη την Ορθόδοξη Εκκλησία.

Φωτογραφίες: Παναγιώτης Κλήμης.

Ο  Άγιος κοιμήθηκε το 1920. Στις 3 Σεπτεμβρίου του 1953  έγινε η ανακομιδή των λειψάνων του παρουσία εκατοντάδων πιστών από την Αίγινα και την Αττική. Της τελετής της ανακομιδής προέστη ο αρχιμανδρίτης π. Ιωάννης Ηλιόπουλος, εφημέριος του ενοριακού ναού Κυψέλης Αιγίνης γνωστός για το παιδαγωγικό, κοινωνικό και πνευματικό του έργο. Έκτοτε η ημέρα αυτή έχει καθιερωθεί να εορτάζεται με πανηγυρικό τρόπο πλέον στον νέο Ιερό Ναό  του Αγίου με τη συμμετοχή πολλών αρχιερέων αλλά και πλήθη προσκυνητών που συρρέουν από όλες  τις γωνιές της Ελλάδας και των Βαλκανίων.  Ιδιαίτερη η κατανυκτική ολονυχτία (τις προηγούμενες χρονιές) που συγκεντρώνει πολλούς ντόπιους προσκυνητές.
   Αξίζει να αναφέρουμε ότι στο διαδίκτυο έχουν διασωθεί κινηματογραφικές λήψεις από τους πρώτους εορτασμούς της μνήμης του Αγίου Νεκταρίου στην Αίγινα.

 

Εορτή του παιδομάρτυρα Αγίου Μάμα στη Βάρδια της Αίγινας.

 

    Αφιερωμένο στον παιδομάρτυρα Άγιο Μάμα που εορτάζει σήμερα 2 Σεπτεμβρίου είναι το  εκκλησάκι που βρίσκεται  στις παρυφές  της πόλης της Αίγινας.

   Ο Άγιος Μάμας  βρίσκεται στη θέση "Βάρδια"  πιό ψηλά  από τον Άγιο Νικόλαο  το Στεριανό στο τέλος  του ανηφορικού δρόμου. Αξίζει να σημειώσουμε πως κοντά  στο ξωκκλήσι βρίσκονται και τα ερείπια  της πολύ σημαντικής παλαιοχριστιανικής βασιλικής  της Αίγινας.

   Ο Άγιος Μάμας  είναι ιδιαίτερα αγαπητός Άγιος στα νησιά μας (Σπέτσες - Χίος) και τιμάται με λαμπρότητα σε πολλές περιοχές, όπως στη Χαλκιδική.

    Το εκκλησάκι στην Αίγινα ανήκει στην ενορία  του Αγίου Νικολάου  και  αν κρίνουμε από τη φωτογραφία  βρίσκεται σε πάρα πολύ καλή κατάσταση  κάτι που μαρτυρεί  την φροντίδα  και την αγάπη  των εφημερίων ιερέων  της ενορίας  αλλά και των απλών πιστών  και ενοριτών  της περιοχής.

   Λίγα λόγια για τη ζωή του Αγίου Μάμα:

Ο Άγιος Μάμας γεννήθηκε στη Γάγγρα της Παφλαγονίας το 260 μ.Χ., από γονείς χριστιανούς, το Θεόδοτο και τη Ρουφίνα, όταν αυτοί ήταν μέσα στη φυλακή, όπου πέθαναν προσευχόμενοι. Έτσι ο Μάμας, βρέφος ακόμα, έμεινε ορφανός. Όμως, μια πλούσια χριστιανή γυναίκα, η Αμμία, τον υιοθέτησε και τον ανέθρεψε με στοργή μητρική και σύμφωνα με το πνεύμα του Ευαγγελίου. Επειδή δε ονόμαζε τη θετή του μητέρα συνεχώς μάμα, (δηλ. μαμά), ονομάστηκε Μάμας.
   Όταν έγινε 15 χρονών, πιάστηκε από ειδωλολάτρες, διότι χωρίς φόβο, δημόσια, ομολογούσε το Χριστό. Τότε τον χτύπησαν αλύπητα. Κρέμασαν στο λαιμό του μολυβένιο βαρίδιο και τον έριξαν στη θάλασσα. Όμως με τη δύναμη του Θεού σώθηκε. Έπειτα τον ξανασυνέλαβαν και τον έριξαν σε αναμμένο καμίνι και μετά τροφή στα θηρία. Αλλά επειδή και απ' αυτά σώθηκε θαυματουργικά, διαπέρασαν την κοιλιά του με τρίαινα. Και έτσι μαρτυρικά και ένδοξα αναχώρησε απ' αυτή τη ζωή. Μας θυμίζει δε τα λόγια του Κυρίου, που είπε: «ὅστις οὖν ταπεινώσει ἑαυτὸν ὡς τὸ παιδίον τοῦτο, οὗτος ἐστὶν ὁ μείζων ἐν τῇ βασιλείᾳ τῶν οὐρανῶν» (Ματθαίου, ιη' 4). Όποιος, δηλαδή, ταπεινώσει τον εαυτό του σαν το παιδάκι αυτό, αυτός είναι ο μεγαλύτερος στη βασιλεία των ουρανών.

Η αγάπη του Αγίου Νεκταρίου για τη φύση.

                                                 

 H 1η Σεπτεμβρίου είναι αφιερωμένη από το Οικουμενικό Πατριαρχείο στο Περιβάλλον. Με ιδιαίτερη αγάπη ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος έχει καθιερώσει την ημέρα αυτή, που εκκλησιαστικά είναι η πρώτη της ινδίκτου, δηλαδή του νέου έτους, στην αγάπη και τη φροντίδα  του Περιβάλλοντος.

Παράλληλα η επέτειος των 100 χρόνων από την κοίμηση του Αγίου Νεκταρίου  μας φέρνει στο νου την μεγάλη αγάπη που έτρεφε ο Άγιος για  το περιβάλλον κι όσο ήταν Διευθυντής στη Ριζάρειο Εκκλησιαστική Σχολή αλλά  και στην Αίγινα όταν καλλιεργούσε και φρόντιζε με προσωπική εργασία  τα χωράφια και τους κήπους της Μονής.
Ας δούμε μερικά  στιγμιότυπα:

 Ο Άγιος μπορεί να μην συνέγραψε ειδική μελέτη για τον περιβάλλον, όμως μας αφήνει πραγματικά έκθαμβους η στάση του απέναντι στο συγκεκριμένο θέμα.                                                                                             

Ο Ά

 Ο Άγιος μπορεί να μην συνέγραψε ειδική μελέτη για τον περιβάλλον, όμως μας αφήνει πραγματικά έκθαμβους η στάση του απέναντι στο συγκεκριμένο θέμα.                                                                                    

Ο Άγιος σε όλη του την ζωή στάθηκε με σεβασμό απέναντι στα δημιουργήματα του Θεού, την κτίση.  Δεχόταν τα αγαθά της φύσεως, ως δώρα Θεού και τα χρησιμοποιούσε με τον φόβο του Θεού. Πως γίνεται ένας άνθρωπος, που ζούσε μια ζωή λιτή σε φαγητό, φτωχική σε ενδυμασία και περιοριζόταν στις απολύτως απαραίτητες ανάγκες, να καταφέρει να προξενήσει το παραμικρό κακό σε ένα από τα ωραιότερα δημιουργήματα του Θεού, την φύση.                                                       
Είναι πάρα πολλά τα περιστατικά της ζωής του, που αποδεικνύουν αυτή την ευλογημένη στάση του. Είναι γνωστή σε όλους η αγάπη που είχε για τα δέντρα και τα λουλούδια. Κατά την εποχή που διεύθυνε την Ριζάρειο σχολή, υπήρξε εισηγητής του μαθήματος της Γεωπονικής, έτσι ώστε οι σπουδαστές που προέρχονταν από την ύπαιθρο να εκπαιδεύονται κατάλληλα. Σύμφωνα με μαρτυρίες των μαθητών, οι οποίοι φοιτούσαν στην σχολή την εποχή εκείνη, ο Άγιος Νεκτάριος περιποιούνταν προσωπικά τον κήπο της σχολής. Λέγεται πως κάθε πρωί, πριν την ακολουθία του όρθρου, ο Άγιος έσκαβε στον κήπο, εμπλουτίζοντας τον με νέα λουλούδια και δέντρα, καθώς παρατηρούσε και την ανάπτυξη αυτών που υπήρχαν ήδη, αποδείκνυε εμπράκτως την αγάπη του για την φύση.                                                       

Το 1906, και  ενώ ακόμη βρισκόταν στην Ριζάρειο, ο Άγιος στέλνει ως δωρεά στον Δήμαρχο της Αίγινας 5.000 δένδρα μουριάς , να τα φυτεύσουν . Ως κατ’ εξοχήν φίλος του πράσινου, επιθυμούσε να γεμίσουν όλες οι γωνίες της Αίγινας με φυτείες δένδρων.                                                  
Όταν πλέον εγκαταστάθηκε μόνιμα στο νησί , στην Ιερά Μόνη της  Αγίας Τριάδος, ασχολούνταν χειρονακτικά, καλλιεργώντας κήπους και αγρούς. Κάποτε ένα μικρό κορίτσι, που επισκεπτόταν συχνά τη Μονή έκοβε τα λουλούδια της αυλής, τότε ο Άγιος που το είδε της είπε «Γιατί, παιδί μου, κόβεις τα λουλουδάκια της Παναγίας;» Η χαρακτηριστική αγάπη του Άγιου για την Παναγία, τον έκανε να της αφιερώνει κάθε τι ωραίο.                                                                               
 Ανήμερα το Πάσχα, έστελνε ο Άγιος μία μοναχή μαζί με τα παιδία, που φιλοξενούνταν εκεί, να ψάλλουν στο βουνό της Παλαιάς Χώρας  το « Χριστός Ανέστη», για να το ακούσει όλη η φύση και να εορτάσει και αυτή.                                                  

Ο Άγιος προσέφερε την αγάπη του απλόχερα, και σε όλους αυτούς τους απλούς και φτωχούς ανθρώπους, που εργάζονταν μέσα στην φύση προσπαθώντας να επιβιώσουν . Ευλογούσε τα δίχτυα των ψαράδων, τα δέντρα, τα σπαρτά ακόμη και τα πηγάδια των ανθρώπων. Ό ίδιος είχε φυτέψει αμπέλι,  το οποίο καλλιεργούσε ο ίδιος μαζί με τις μοναχές μαθήτριες του  και κάθε χρόνο από την συγκομιδή του παρήγαγαν το κρασί της Μονής . Ακόμη όμως και εκεί φαινόταν  η ευαισθησία του Αγίου για τα πουλιά , την ημέρα του τρύγου  συμβούλευε πάντα τις μοναχές « μη μαζεύετε όλα τα σταφύλια να αφήνετε και μερικές ρώγες να φάνε και τα πουλάκια του ουρανού».                                                                             

Ο Άγιος Νεκτάριος αγαπούσε και θαύμαζε όλα τα κτίσματα, έμψυχα και άψυχα, ως αντανάκλαση της υπερβολικής αγάπης προς τον δημιουργό τους, σε όλα τα ωραία δημιουργήματα έβλεπε το χέρι του Θεού. Οι Άγιοι εργάζονται για την μεταμόρφωση και την αποκατάσταση της φύσης. Ο αγιασμένος άνθρωπος μέσα από την καθαρότητα και την φωτεινότητα της ψυχής και του μυαλού του σέβεται και ζει αρμονικά με την κτίση, έχοντας αναπτύξει μια ανιδιοτελή σχέση αγάπης με αυτή. 

 Επίσης γνωστό είναι και το παρακάτω συμβάν:

Όταν ο Γέροντας Φιλόθεος ο Ζερβάκος ήρθε στην Αίγινα για να συναντήσει τον Άγιο Νεκτάριο βρήκε στο μοναστήρι που τότε ζούσε ο Άγιος και βρήκε τον Άγιο με σκισμένα ρούχα να περιποιείται τον κήπο του μοναστηριού. Τότε ο Γέροντας Φιλόθεος ρώτησε τον Άγιο Νεκτάριο που θα τον έβρισκε τον Άγιο Νεκτάριο χωρίς να σκεφτεί ότι τόση ώρα του μιλούσε. Τότε ο Άγιος σηκώθηκε και είπε στον Γέροντα Φιλόθεο ότι θα πήγαινε να  φωνάξει αυτόν που έβρισκε. Ο Άγιος από την πολλή του ταπείνωση δεν του φανέρωσε ποιος ήταν, αλλά πήγε μέσα, ντύθηκε με καλύτερα ρούχα και γύρισε πάλι πίσω.

Αυτό το συμβάν δεν έχει και τόσο σχέση με την αγάπη και τον σεβασμό του Αγίου για τη φύση αλλά δεν πειράζει.   

Σεπτέμβριος, ο τρυγητής, ο Σταυρίτης, ο μήνας των σχολείων.

                                     

   Λυτρωτική φαντάζει η είσοδος του φετινού Σεπτέμβρη στη ζωή μας  μετά από έναν καυτό Αύγουστο που στην κυριολεξία τα είχε όλα και σε υπερβολικές δόσεις.  Μας αποχαιρέτησε με καύσωνα αλλά και με έντονες ανησυχίες  για  την εξέλιξη της πανδημίας.
 Ήταν ένας διαφορετικός Αύγουστος που δεν θα θέλαμε  και πολύ να θυμόμαστε.

  
Ο  Σεπτέμβρης όμως είναι εδώ και μας κλείνει το μάτι με τα πανηγύρια  του, την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, τις φεστιβαλικές εκδηλώσεις σε κάποια σημεία  στην Ελλάδα και τα γλυκά  του σταφύλια ....κυρίως.

  Εδώ στην Αίγινα ο Σεπτέμβριος είναι ο μήνας του φιστικιού. Ο Σεπτέμβριος έχει ταυτιστεί με τις εργασίες που σχετίζονται με το φιστίκι.   

   Μαζί με το φεστιβάλ και τα πανηγύρια με κυρίαρχο ένα από τα παλαιότερα και μεγάλα  πανηγύρια της Αίγινας, αυτό  του Σταυρού στην Παλαιαχώρα στις 14  του μήνα.

  Πολλές ευχές λοιπόν για έναν όμορφο και γλυκό Σεπτέμβρη. Αρχή της Ινδίκτου, του Εκκλησιαστικού έτους. Αρχή πολλών εργασιών. Αλλαγή σκηνικού σε όλα τα επίπεδα. Ένας μήνας που σιγά - σιγά διαμορφώνει το κλίμα για να ξεκινήσουν οι δραστηριότητες του χειμώνα. Πολυτραγουδισμένος λόγω μούστου, αλλά και εξαιτίας  της μελαγχολίας  που δημιουργεί σε πολλούς λόγω του τέλους  του καλοκαιριού.

   Εμείς πιστοί στην παράδοση της "Οδού Αιγίνης" δημοσιεύουμε το καλαντάρι του μηνός Σεπτεμβρίου έτσι όπως το καταγράφει η κ.Λ.Μπόγρη - Πετρίτου στο βιβλίο της "Τα λέμε και στην Αίγινα"  εμπλουτισμένο με πολλές  πληροφορίες  γύρω από  το μήνα που κάθε χρόνο γίνεται με τον ερχομό του τέλος και αρχή. Τέλος  του καλοκαιριού και αρχή  πολλών εργασιών κυρίως αγροτικών.  

            

 Ο Σεπτέμβρης, ένατος μήνας στο Γρηγοριανό ημερολόγιο, με 30 ημέρες, και «αρχή της ινδίκτου» για το εκκλησιαστικό έτος, ήταν ο έβδομος μήνας (septem= επτά) στο ρωμαϊκό δεκάμηνο ημερολόγιο. Με την προσθήκη του Ιανουάριου και του Φεβρουάριου στην αρχή του χρόνου πήρε την 9^η θέση, αλλά το όνομά του δεν άλλαξε ποτέ.

Για μας ο Σεπτέμβρης είναι ο Τρυγητής, ο Σταυρίτης, ο Άγιος … των σχολείων!

Με τη μεγάλη γιορτή του Σταυρού (14 Σεπτέμβρη), με το έθιμο του Λειδινού (δικό μας και κατάδικό μας), με το μεγάλο πανηγύρι του τρύγου.

Η παράδοση λέει, πως όταν η Αγία Ελένη αναρωτήθηκε πώς θα ξεχωρίσει τον Τίμιο Σταυρό μέσα από το πλήθος τόσων άλλων, μια ξεχωριστή μυρωδιά από ένα αρωματικό φυτό την οδήγησε εκεί που ήταν το αγιασμένο από το Θεϊκό μαρτύριο ξύλο. Ήταν ο βασιλικός, και από τότε το λέμε σταυρολούλουδο. Με τα φουντωτά κλαδάκια του ραντίζει με αγιασμό τους πιστούς ο παπάς. Με τον αγιασμό της ημέρας του Σταυρού και αλεύρι ετοιμάζουν το νέο προζύμι. Βάζουν πάνω του κι ένα κλωνί βασιλικό απ’ αυτά που μοίρασε ο παπάς, και κείνο φουσκώνει από μόνο του!

Την πρώτη φορά που θα ζυμώσουν μ’ αυτό, θα κάνουν πρόσφορο για την εκκλησία.

Τιμάται ο Τρυγητής Σεπτέμβρης από τα χρόνια τα παλιά στον τόπο μας. Στο χυμό των αμπελιών του, το κρασί, έβρισκαν παρηγοριά οι άνθρωποι από τα βάσανα μιας δύσκολης ζωής αλλά και ξεκούραση από τον κάματο της μέρας. Μαζί με το ψωμί και το λάδι ήταν κι αυτό ένα κομμάτι της καθημερινής διατροφής.

«Οίνος ευφραίνει καρδίαν…», λέει η Παλαιά Διαθήκη.

«Οίνον ουκ έχουσι», λέει η μητέρα του Χριστού, και Εκείνος κάνει το θαύμα στο γάμο της Κανά.

«Τούτο εστί το αίμα μου», λέει στους μαθητές του στο Μυστικό Δείπνο, σηκώνοντας το ποτήρι με το κόκκινο  κρασί.

Ο Όμηρος, ο Αριστοφάνης, ο Κρατίνος με την «Πυτίνη» του, ο Αλκαίος, παλιοί και σύγχρονοι ποιητές μας, λογοτέχνες, ζωγράφοι, ο Αρχέλαος με τη ζωή των βαρελοφρόνων στα σκίτσα του, ο λόγος του Κωστή Παλαμά, προτροπή στους νέους το 1940: «…μεθύστε με τ΄αθάνατο κρασί του ’21».

Ο κάματος του τρύγου δε λογιάζεται βαρύς στον γεωργό:

-Το τραγούδι με τον τρύγο, το Δεκέμβρη παραμύθι.

-Τον Τρυγητή, τ’ αμπελουργού πάνε χαλάλι οι κόποι.

Ανάλογες και οι συμβουλές για τούτο το μήνα της γιορτής των αμπελιών:

-Αυλάκωσε τ ’ αμπέλια  σου να φας γλυκιά σταφίδα.

-Τ’ αμπέλι θέλει αμπελουργό, το σπίτι νοικοκύρη

  και το καράβι το καλό θέλει καραβοκύρη.

-Του Σταυρού σταύρωνε και δένε κι από νωρίς σε λιμνιώνα (λιμάνι),  συμβούλευαν οι παλιοί ναυτικοί και σταματούσανε τα μακρινά ταξίδια με τα ιστιοφόρα.

Κι αν έρθουν πρώιμα τα πρωτοβρόχια, τότε:

-Το Σεπτέμβρη στάρι σπείρε και στο πανηγύρι σύρε.

-Αν ίσως βρέξει ο Τρυγητής, χαρά στον τυροκόμο (θα ξαναβγεί χορτάρι στα βοσκοτόπια).

-Βοηθάει ο Άι Γιάννης κι ο Σταυρός, γιομίζει αμπάρι και ληνός.

-Μήνας που δεν έχει ρο ρίξε στο κρασί νερό, γιατί Μάιος, Ιούνιος, Ιούλιος, Αύγουστος, με τις ζέστες τους, θέλουν προσοχή ιδιαίτερη.

-Άλλος σκάφτει και κλαδεύει, κι άλλος πίνει και μεθάει, βγάζει το παράπονό του ο καλός εργάτης για τον επιτήδειο ακαμάτη και καταφερτζή.

Η συμβουλή στο νιο καλλιεργητή:

-Αμπέλι για την αφεντιά σου κι ελιά για τα παιδιά σου.

Και η απορία του μεθυσμένου:

-Κρασί σε πίνω για καλό και συ με πας στον τοίχο.

Θέλει σύνεση το… πιοτί, γιατί

-Είδε ο τρελός το μεθυσμένο και φοβήθηκε.

-Ο τρελός κι ο μεθυσμένος στην ανηφόρα τραγουδάνε.

Γι’ αυτό, ακόμα κι αν

-Αγαπάει ο κάπελας το μεθυσμένο, δεν τον κάνει και γαμπρό!